Xəbər xətti

21 NOYABR

10:05 Mülki geyimli gömrükçülər rejissora və onun azyaşlı uşaqlarına zülm verdilər

9:59 29 yaşlı oğlan özünü asdı

9:55 Dünyanın ən çox qazanan müğənnisi o oldu

9:51 Ayaz Mütəllibovdan ilginc vertolyot qəzası açıqlaması

9:47 Rusiya 18 ton pomidoru Azərbaycana qaytarıb

9:42 Milli Məclisdə büdcə müzakirələri başlayır

9:38 Cəbhədə Atəşkəs rejimi 131 dəfə pozulub

9:34 “Biz Dağlıq Qarabağ münaqişəsini diqqətlə izləyirik”

9:30 Bakının Nizami rayonunun qaz təchizatı məhdudlaşdırılır

9:26 Vladimir Putin və Bəşər Əsəd görüşüblər

9:22 Azərbaycan neftinin qiyməti qalxdı –0,72 dollar/barel

9:17 Yəməndə 2,5 milyon insan içməli sudan məhrum olub

9:13 Çempionlar Liqasında V tura start verilir

9:09 “Biz hələ də diplomatiyaya üstünlük veririk”

9:05 "Niyyətləri tabe olmayanları məhv etməkdir"

0:33 İŞİD-çilərlə evli olan çox sayda azərbaycanlı qadın deportasiya edilir

0:19 İranı və əsədi qorxutmaq cəhdi

0:08 Rusiyanın Suriyadakı səfirliyi atəşə tutulub

0:00 Bu gün bürcünüz nələr vəd edir?

20 NOYABR

23:55 Keçmiş nişanlısının paltarlarını kimsəsizlərə payladı

23:44 İranda daha bir zəlzələ - 5,1 bal

23:35 Xırdalanda doğuş zamanı komaya düşmüş 22 yaşlı ana dünyasını dəyişib

23:23 Bakıda zəncirvari qəza: 3 maşın toqquşdu

23:15 ABŞ Şimali Koreyanı terrorizmi dəstəkləyən dövlətlər siyahısına əlavə edib

23:04 ABŞ-da fabrikdə partlayış olub, 75 nəfər xəsarət alıb

22:55 Rusiyada azərbaycanlı tələbə vəhşicəsinə döyülüb

22:43 Elmira Axundovanın oğlu ittihamlara cavab verdi

22:30 UEFA “Əsrin komandası”nı açıqladı

22:19 Gürcüstanın Azərbaycana borcu dəyişməz qalıb

22:11 Rusiyada seyf oğurlayan azərbaycanlı axtarılır

22:00 “Onun köməyinə ehtiyacım yoxdur” - Rasim Balayev

21:53 Balakəndə oğurluqla məşğul olanlar tutuldu

21:45 Saakaşvili Ukrayna prezidentini hədələdi: “Məni ekstradisiya etsən...”

21:29 Prezident: “Futbol Azərbaycanda prioritet sahələrdən biridir”

21:21 Zimbabve parlamentində Muqabenin impiçment proseduruna başlanılacaq

21:10 “Soçidə Ərdoğan Putinlə Qarabağ münaqişəsini yalnız təkbətək görüşdə müzakirə edib”

20:58 Bu il Azərbaycanda ət istehsalı artıb

20:50 Siyasətçi aktrisanın başını gətirənə 1,5 milyon dollar söz verdi

20:37 İran prezidenti Rusiyaya səfər edəcək

20:31 Astara sakini intihar etdi

20:23 Almaniyada son 70 ilin ən dərin hakimiyyət böhranı yaşanır

20:10 Sabah Bakının bu rayonunda qaz olmayacaq

19:59 “Aygünü xəstəxanada təkcə mən ziyarət etdim”

19:53 Bakıda zavoddakı partlayışla bağlı rəsmi məlumat

19:40 Futbolda görünməmiş hesab – 26:1

19:33 Ev telefonlarına görə müqaviləni yeniləməyə ehtiyac qalmadı

19:25 Avtomobil yarışında kütləvi qəza - Video

19:13 Lənkəran sakini dəm qazından boğularaq ölüb

19:06 Azərbaycanın tanınmış alimi vəfat etdi

18:59 Azərbaycan OPEC-in iclasına dəvət olunub

18:51 Samuxda zəlzələ olub

18:43 Xəzəryanı ölkələrin XİN başçılarının Moskva görüşünün vaxtı açıqlanıb

18:38 İtaliyada gözlənilən istefa - Rəsmi

18:33 Dövlət başçısı FIFA-nın prezidentini və baş katibini qəbul edib

18:27 Test imtahanından keçən şəxslərin nəzərinə: Qeydiyyat başladı

18:21 Metro “Qarabağ”a görə gücləndirilmiş rejimə keçir

18:15 Güllə atıcılığı üzrə məktəblilərin VII ənənəvi rayon birinciliyi keçirilib - Bərdədə

18:10 İmtahanda aşağı bal toplayan gənc intihar etdi

18:00 Dolların sabaha olan məzənnəsi

17:55 AIBA prezidenti istefa verdi

17:51 Türkiyə NATO-da üzvülüyünü davam etdirəcək

17:47 Əli Həsənovun nəvəsi məhkəmə qarşısına çıxarılır

17:43 ABŞ Zərrabı Türkiyə əleyhinə danışmağa məcbur edir

17:39 “Azərbaycandan neft, qaz almaq istəyirik” – Polşalı rəsmi

17:35 Fikrət Qocanın oğlunun ölümünə görə tutulan iki şəxsə bəraət istənildi

17:31 Dağ uçdu, qaya parçaları yeni çəkilən yolu bağladı - Video

17:27 Ermənistan polisi panikada - Silahlı hücum gözlənilir

17:23 Sürücülərə vacib xəbər – Video

17:19 Məşhur tennisçi vəfat edib

17:15 Kreml Suriya ilə bağlı Rusiya-Türkiyə-İran görüşü haqda

17:11 Hərbi hissədə əsgərin ölümündə təqsirləndirilən gizir azadlığa buraxıldı

17:07 Əfqan Muxtarlının məhkəməsinin başlayacağı tarix açıqlanıb

17:03 Lavrov xilaskar Salam Nağıyevin medalını atasına verdi

16:59 Merkeli istefaya çağırdılar

16:55 UEFA 6 klubumuza pul ayırdı

16:51 130 qonağa 250 araq: toydakı qətlin təfərrüatları...

16:45 Rusiyalıların 57%-i banka borcludur

16:41 Benzinin qiyməti maşınların satışını azaltdı

16:37 Azərbaycanda qısamüddətli toz dumanı olacaq

16:33 “Zığ qəsəbəsindəki uçqun hadisəsi sürüşmə ilə əlaqəli deyil” – Nazirlik

16:29 Kazanda Azərbaycan diaspor rəhbərinə qarşı polis zorakılığı baş verib

16:25 Azərbaycan 1.2, Gürcüstan 1.7 milyard dollarlıq mal ixrac edib

16:21 Ağdamda 15 yaşlı Qığılcımın intiharının səbəbi bilindi

16:17 Doğuşdan sonra komaya düşən qadının vəziyyəti ağırdır - Rəsmi

16:13 “Nüşabə Ələsgərlinin evinin 4 milyon qiyməti var” - Prodüser

16:09 Masallıda həmkəndlisinin evindən pul və qızıl oğurlayan şəxslər saxlanılıb

16:05 Gürcüstan tezliklə Ermənistanı Rusiyaya birləşdirən dəmir yolunu açır

16:01 Hazırda BP-də 2 min 739 azərbaycanlı işləyir

15:58 Fuad Poladov:“Artıq iynə-dərman da kömək etmir”

15:54 “Qarabağ – Çelsi” oyununa bütün biletlər satılıb

15:50 Azərbaycan Silahlı Qüvvələrində “NATO günləri” keçirilir

15:46 “Rasim Balayev 1300 manat təqaüd alır...” - İttifaqdan açıqlama

15:42 “Qarabağ”la oyunda bizə qələbə lazımdır” – Qari Keyhill

15:38 “Azərbaycan ərazilərinin azad edilməsi ilə bağlı...” – Lavrov

15:34 Oksana döyülməsi xəbərindən danışdı - Video

15:30 Məmmədyarov: “Münaqişənin həlli üçün səylər üçqat artırılmalıdır”

15:26 Atambayev Nazarbayevə qarşı Putindən kömək istədi

15:22 Məmmədyarov - Lavrov görüşünün detalları

15:20 “Azərbaycan-Çin Azad İqtisadi Sənaye Şəhərciyi” yaradılır - Qaradağda

15:18 “Qarabağ”ın oyununun hakimləri bilindi - Adlar

15:14 Akif Çovdarov apellyasiya şikayəti verdi

15:10 “Qarabağ danışıqlarına inam qalmamışdı...” - Bahar Muradova

15:06 Bu il Bakıda xəstəxanalardan kənarda 83 körpə dünyaya gəlib

15:02 Rza Zərrabın Ebru Gündeşlə evlənmə səbəbi bu imiş - İddia

14:58 Mənzillərin içinə beton dirəklər quraşdırılır – Bakıda 40 ailə qorxu içində

14:55 “Xəyanət olmayıb” - Rəvan

14:51 Generallarla görüş: Prezident şərtlə istefa verdi

14:47 “Qarabağ” – “Çelsi” oyununu FİFA prezidenti də izləyəcək

14:43 “BMT, ATƏT və AŞ ikili standartlardan əl çəkməlidir” - Əli Həsənov

14:41 Barama Lissabon veb-sammitində

14:39 Azərbaycanda 180 min müxtəlif qüsurlu uşaq var

14:35 Çempion Reyhan Məmmədovanı öldürən sürücüyə 7 il 6 ay həbs

14:31 “İrəli” sədri: “Azərbaycanda gənclərin çoxu fürsətcildir”

14:27 Hacı Qalib Salahzadənin oğlunun müdafiəsinə yeni vəkil qoşulub

14:23 Diktatorlar atəş altında: Muqabedən sonra növbə kimindir?

14:19 “Facebook” istifadəçiləri yazdıqları statusları niyə silə bilmir?

14:15 “Mövcud vəziyyəti heç kəs qəbul etmir” - Məmmədyarov

14:12 Rusiya çökəcək?

14:11 “Münaqişənin həlli ilə bağlı menyu masa üzərindədir” - Lavrov

14:08 Türkiyə artıq ABŞ və NATO-ya lazım deyil?


ANALİZ

...

Dünyanı evindən idarə edən fəqih – Ayətullah Sistaninin portret cizgiləri

Tarix 31.10.17, 12:50

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6

Əziz Rzazadə


Adları ağızdan-ağıza dolaşan, hökmləri sərhəd tanımayan üləmanın həyatı sirr və müəmma yumağıdır. Ayətullah Sistani də bu sırada birincilərdən, bəlkə də elə birincidir. 

Yumağn ipucu

Sistani jurnalistlərlə həvəssiz görüşür. O da arada-bərədə.

Heç vaxt mediaya müsahibə vermir. Bir və ya iki rəsmi fotosu istisna olmaqla, şəklinin və filmə çəkilməsinə də.

Sistaninin gündəlik həyatı barədə Qərb mediası və “beyin mərkəzləri”nin araşdırmalarında bir-birindən ziddiyyətli açıqlamalar var. Müntəzəm görüşlər keçirməklə bərabər, hər səhər bir neçə aparıcı İraq və İran qəzetlərini oxuduğu söylənir; BBC-nin farsca və ərəbcə verilişlərini dinlədiyi də iddia olunur. Vaxtının bu kiçik hissəsini başqa radiolara, əsasən İran dövlət radiosuna həsr etməsi də. Amma televizora əsla baxmır.

Yaxın çevrəsindəki şəxslər İran və İraq tarixinə, xüsusilə də son iki əsrdə ruhani sistemlərinin tarixinə çox yaxşı bələd olduğunu deyirlər.

Sistani iqamətgahını heç vaxt tərk etmir. Yalnız bircə dəfə tibbi müalicə üçün Londona getmək qərarına gəldikdə, “sağ əli” olan Seyyid Cavad Şəhristani, – təhlilçi Mehdi Xələcinin iddiasına əsasən, – Britaniya səlahiyyətliləri qarşısında üç şərt qoyub: siyasi vəzifəlilərlə heç bir görüş olmayacaq; ətrafda heç bir jurnalist ayağına dolaşmayacaq; təhlükəsizlik qüvvələri ondan çox uzaqda qalmalı və ona yaxınlaşmamalıdırlar (Şəhristani hətta Britaniya Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndələri ilə görüşü də rədd edib).

O, Londondakı xəstəxanada olarkən dünyanın ən böyük siyasi liderləri tezliklə şəfa tapması ismarışı göndərib. O cümlədən Ayətullah Xamnei.

Bu adamın yaşam hekayəti tam müəmmadır. Xəsis məlumatlar və adının çəkildiyi xəbərlər acgözlüklə oxunur. Sistani ilə görüşən son jurnalistlərdən biri fransız “Le Monde” nəşrindəndir. Amma üstündən təxminən 10 ay keçsə də, bu yazını rahat oxumaq mümkün deyil.

“Klik” etməyə tələsməyin. Abunəçilər – 1, qeyriləri 2 avro ödəməklə elektron səhifəni aça bilərlər.

Müəmmalı qayıdış

1992-ci ildə ustadı Seyyid Əbülqasim Xoyi canını Allaha tapşırandan sonra Nəcəfdə ev dustağı edilən Sistani elə indi də dünyaya hücrəsindən baxır. Sanki virtual ekrandır. Amma həzrət Əlinin (ə.) hərəmindən cəmi iki yüz metr aralıda, Məscide-hindi küçəsində yaşayan ali ruhaninin qapısını hər gün kimsə döyür: sadə möminlər, tələbələr, siyasi fəallar, rəsmilər… 

Xarici siyasətçilərdən mərhum Haşimi Rəfsəncani, Rəcəb Tayyip Ərdoğan, Əhməd Davutoğlu…

…Ayətullah Seyyid Əli Hüseyn əl-Sistani İranın cənub-şərq əyalətində, Məşhəd şəhəri yaxınlığında doğulub – 4 avqust 1930-cu il.

Hüseyni şəcərəsindən olan Sistaninin əcdadları XII-XVIII əsrlərdə İsfahanda yaşayıb. Məhəmməd Baqir Mir Damad – I Şah Abbas dönəminin məşhur ruhanisi bu ailəyə mənsubdur. Mir Damadın nəvəsi Seyyid Məhəmməd digər Səfəvi şahı Sultan Hüseynin (1694-1722) zamanında İranın Sistan bölgəsinə şeyxülislam təyin olduqda, ailə bu bölgəyə köç edib. “Sistani” künyəsi məhz bu andan yaranıb. Ailədən ilk dəfə Seyyid Əli Məşhədə köç edib.

Xorasanın paytaxtında dünyaya göz açan Ayətullah Sistani ruhani ailənin övladı kimi ilkin təhsildən sonra, 1949-cu ildə Qumda şiə dünyasının böyük alimləri, o cümlədən Təbatəbai Borucerdi və Məhəmməd Höccət Kuhkəmərinin dərslərindən faydalanıb.

Üç il sonra, 1951-ci ildə Nəcəfdə əsasən Ayətullah Əbülqasim Xoyi və Şeyx Hüseyn Hillinin fiqhi və şəriət dərslərinə qatılaraq hər iki alimdən ictihad dərəcəsi alıb.

1960-cı ildə Məşhədə qayıdan Sistaninin bir il sonra yenidən Nəcəfə niyə qayıtdığı müəmmadır.

Şayiələrə görə, Ayətullah Xoyi onu əvəz edəcək şəxsin təcəllisini məhz Sistanidə – gələcək kürəkənində görüb.

Sistani həqiqətən ustadının yerini tutub, amma Səddam rejiminin təzyiqi ilə üzləşdiyindən əvvəlcə Xəzra məscidində imam-cüməlik, daha sonra 1998-ci ilin ortalarından tədris fəaliyyətini də dayandırıb.

Əsas məsləhətçi

Nəcəfdə həm ev, həm də ofis olan iqamətgaha Sistanin oğlu Məhəmməd Rza Sistani rəhbərlik edir, lakin qərbli müşahidəçilər hesab edir ki, Məhəmməd Rza atasının mühüm məsləhətçisi deyil. Xüsusən siyasi məsələlərdə. Sistaninin əsas məsləhətçisi Cavad Şəhristanidir. Daha sonra Həmid əl-Həffaf (Beyrutdakı qeyri-rəsmi nümayəndəsi), Mürtəza Kəşmiri (London) və Əhməd Safi ilə Hüseyn Şəhrəsi….

Yaxın Şərq Siyasəti İnstitutunun əməkdaşı Mehdi Xələci “The Last Marja” (“Sonuncu mərcə”) kitabında Sistaninin siyasi aurasına, xüsusilə 1992-ci ildə mərcəiyyətini elan edərkən, İranda tanınmasında kürəkəni Seyyid Cavad Şəhristanin rolunu qabardıb. Həm də şişirdilmiş şəkildə.

Xələci yazır ki, 1954-cü ildə anadan olmuş və 1975-ci ildə Sistaninin qızı ilə evlənən Şəhristani iki il sonra Quma köçüb. 1983-cü ildə o, Əhli-Beyt İnstitutu yaradıb. İnstitut ənənəvi şiə alimlərinin əlyazmalarını nəşr edir, unudulmuş əsərlərə yeni həyat verirdi. Sistaninin adı da bu müəssisə ilə birgə tanınmazlıq çərçivələrini qırıb. (Halbuki Xoyinin varisi kimi əvvəldən tanınırdı. Onun vəfatından sonra Ayətullah Seyyid Əli Beheşti və Ayətullah Şeyx Mürtəza Borucerdi Sistanini təqlid mərcəsi kimi tanıyıb, Ayətullah Səbzəvari və Ayətullah Gülpayeqani, Ayətullah Əraki və Ayətullah Ruhaninin ölümündən sonra o, ətrafına geniş müqəllid kütləsi toplaya bilib).

Fəqihlərin rəqabəti

Nəcəf hövzəsinin Qumdakı üləmadan fərqli baxışlara malik olması yeni kəşf deyil. Bu nə dünən, nə də bu gün yaranan fərqlərdir.

Xələcinin qeydlərinə əsasən, Qumun bəzi nüfuzlu din xadimləri Sistaninin özünü mərcə kimi təqdim etməyə çalışdığını anladıqda, ona qarşı hərəkətə keçiblər. “Came-ye Modarressin-e Hovze-ye İlmiye-ye Qom” Birliyinə üzv olan Abdullah Cavadi Amoli və Reza Ostadi Sistaninin ən qızğın əleyhdarları olublar. “Amma Şəhristaninin müdrik və diplomatik tədbirləri ilə bu səylər baş tutmadı. Cavad Şəhristani Xoyinin şəbəkəsini qismən istifadə etməyə çalışdı. Mərhum Xoyinin əksər nümayəndəsi Sistani nümayəndələrinə çevrildi. Hazırda Sistaninin dünyanın hər yerində 2 mindən çox təmsilçisi var”.

İranlı ruhanilərin Sistaninin təmsilçisinə bu sayaq rəftarının səbəbi bəlkə də onda gizlənir ki, (yenə də Xələcinin iddiasına görə) o, bir vaxtlar Xomeyninin varisi sayılan, sonradan ev dustağı olmuş Ayətullah Müntəzəri ilə əlaqə saxlayıb. Hətta sabiq daxili işlər naziri Abdullah Nuri həbsxanadan azad edildikdə, Şəhristani Tehrana gedərək onu ziyarət edib. Eyni zamanda, Əbdülkərim Siruş kimi ruhanilərə rəqib intellektualları uzatdığı əli də geri çevirməyib. Bununla bərabər, “Şəhristani Ayətullah Xamneinin dəftərxanası ilə çox sıx əlaqələr qurur və tez-tez Məhəmməd Məhəmmədi Gülpayeqani ilə təmas saxladığı gizlədilmirdi”.

Doğrudur, Sistaninin keçmişdə İraqda iranlı üləma ilə təmasdan yayındığı söylənir. Amma onun Ayətullah Xomeyni ilə Nəcəfdə, daha sonra Bursada (Türkiyə), sürgün dövründə tez-tez fikir mübadiləsi aparması iddiası var. Bu dostluğa baxmayaraq, Sistani bu gün İran rejiminin əsaslarından biri olan və Xomeyni tərəfindən hazırlanan "Vilayət-e fəqih" konsepsiyasını tənqid etdiyi, həmin modelə zidd olaraq, dövlətin dindən ayrı olması fikrini dəstəklədiyi söylənir.

(Sistaninin özü “Vilayəti-fəqih” nəzəriyyəsi barədə suallara cavab verməkdən çəkinir).

Onun fazil bir ruhani olması inkaredilməzdir. Nəcəfdəki üç digər ali ruhani (Seyyid Həkim, Məhəmməd İshaq Fəyyad, Bəşir Nəcəfi) hörmətini saxlayır, Sistaninin ali mövqeyinə və ya səlahiyyətinə qarşı çıxmırlar.

Bakıda – qadağa

Sistaninin iqtisadi gücündən danışarkən, sözsüz, o, şiə dünyasının ən zəngin mərcəsidir. Təxmini hesablamalarına görə, illik gəliri 500-700 milyon dollara qədər, dünya üzrə aktivləri isə 3 milyard dollardan çoxdur. Bunu sayəsində Nəcəfdə tələbələri və din xadimlərinə yüksək təqaüd və əməkhaqqı ödənir.

Mehdi Xələci yazır ki, Cavad Şəhristaninin Əhli-Beyt İnstitutunu nəhəng kitabxanaları, Şiə Əlyazmaları Mərkəzi də daxil olmaqla, saysız-hesabsız nəşrləri ehtiva edir. 360 min kvadrat metr ərazini satın aldıqdan sonra rəsədxana tikintisi, 800 mənzil və digər sosial rifah layihələri ilə (sahəsi – 100 min kv.metr) Xoyinin Madinətül-Elm və Xamneinin Qum ətrafındakı Mehdiyyə şəhərcikləri ilə rəqabət aparır.

“Quma ilk dəfə interneti gətirən də Şəhristanidir və hökumətdən bir sıra internet provayderləri yaratmaq üçün icazəsi alıb. Onun sayəsində Sistaninin dəftərxanası ilə bağlı İmam Ali İnstitutu (London) kimi dini qurum, Nyu-York, Paris, Şam, Beyrut, Lahor, Kəraçi, Moskva və dünyanın digər şəhərlərində ofis və institutları fəaliyyət göstərir”.

Bakıda da ofis açılmışdı. Bir müddətlik. Şəhristani Şamaxıya səfəri zamanaı qarət olunduqdan sonra (30 min $) da missiya davam edirdi. Lakin Azərbaycan hökuməti iraqlı üləmanın fəaliyyətinə isti yanaşmadı. Son təmsilçi, əslən türkmən Mosuli də ofisi qapadaraq Moskvaya köçdü.

Mücahid müctəhid

Ayətullah Sistani mücahid müctəhiddir. O, Səddam Hüseyn rejiminə qarşı mübarizədə bir neçə dəfə sürgün edilmə təhlükəsi ilə üzləşib, Şəhid Mirzə Əli Qərəvi və Şəhid Şeyx Mürtəza Borucerdi ilə birlikdə həbs olunub, işgəncəyə məruz qalıb. BƏƏS rejimi kəşfiyyat xidmətinin sonradan gün üzünə çıxan sənədlərinə əsasən, ötən əsrin 90-cı illərində Səddam Hüseyn Ayətullah Sistaninin həyatına sui-qəsd planlaşdırıbmış…

Sistani barədə daha nələr varsa artıq, necə deyərlər, təfərrüatdır:

2002-ci ilin sentyabrı – İraqın xarici təcavüzdən qorunmasına dair fitva…

2003-cü ilin apreli – ABŞ-ın İraqa müdaxiləsindən sonra ev dustaqlığının ləğv. Sistaninin tərəfsiz olmağa dair ikinci fitvası…

2004-cü ilin iyunu –Sistani İraqın yeni hökumətini dəstəkləyir…

2004-cü ilin avqustu – Müqtəda Sədrin milisləri Nəcəfdə amerikalı əsgərlərlə döyüşərkən, Sistani müalicə üçün Londona gedir. Daha sonra İraqa qayıdır və atəşkəsə dair danışıqlara başlayır və Sədr onun tələbi ilə razılaşır…

2005-ci ilin fevralı – İraqda keçirilən seçkilərdə “Sistani” Alyansı 4 milyondan çox səs toplayır…

2008-ci ilin dekabrı – Sistani ABŞ qoşunlarının İraqdan çıxmasına dair müqaviləni dəstəkləyir…

2009-cu ilin yanvarı – Əyalət seçkilərində fəal iştiraka səsləyən Sistani namizədlərə tam bitərəflik mövqeyi tutur…

2011-ci ilin martı – İraq rəsmilərindən narazılığını ifadə etmək üçün Sistani onlarla görüşdən imtina edir…

2013-cü ilin martı – Sistani iraqlıların, xüsusilə sünni əhalinin öldürülməsini yasaqlayan fitva verir…

2014-cü ilin iyunu – İŞİD-lə mübarizəyə dair fitva verir…

2017-ci ilin oktyabrı – Sistani kürd əhalinin qorunması barədə fitva verir…

P.S. Əlavə məlumatların əldə edilməsində köməyinə görə Kənan Rövşənoğluna minnətdarlıq!

pia.az










Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


ANALİZ

design-img

Vernisaj

Elmira Axundovanın oğlu ittihamlara cavab verdi

bitmap-img3

Rakurs

Eldar Yunusovun Bakı meriyasından başlanan macəraları: MTN-dən İsrailədək….

bitmap-img3

Seçmələr

Sumqayıtda avtobus atəşə tutulub? - Rəsmi açıqlama

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru