Çərşənbə axşamı, 07 Aprel 2020
USD : 1.7
EUR : 1.8724
Hava
+16 ° Baku
+8 ° Quba
+8 ° Qusar
+16 ° Gəncə
+11 ° Lənkəran
+18 ° Naxçıvan
+12 ° Salyan
+16 ° Şəki

“27 gün cəhənnəm həyatı yaşadım, amma ölmədim” – Xocalı qırğınının şahidi danışır…

1992-ci ildə ermənilərin qadınlara və uşaqlara fərq qoymadan törətdiyi Xocalı qətliamında həyat yoldaşını itirən və əsirlikdə qalan Valeh Hüseynov həmin xatirələrini, sanki, bu gün baş vermiş kimi xatırlayır…

“Mecra” qəzeti, Türkiyə, 25 fevral 2020-ci il

Qırğının canlı şahidlərindən biri olan Hüseynov o günlərdə başına gələnləri danışıb: “Bir çox günahsız insan ermənilər tərəfindən vəhşicəsinə qətlə yetirildi. Hadisədən 5 ay əvvəl ailə qurduğum həyat yoldaşım da güllə yarası alaraq şəhid oldu. Bəziləri qaçmağı bacardı, amma mən həyat yoldaşımın cəsədini orada qoyub getmək istəmədim və ermənilərə əsir düşdüm”.

1992-ci ildə Azərbaycanla Ermənistan arasında gedən müharibə zamanı erməni qüvvələrinin 613 sivili öldürdüyü Xocalı qırğınından xilas olanlar bu hadisəni unuda bilmirlər.

Xocalı qətliamının şahidlərindən biri Valeh Hüseynov

Ermənilərin qadınlara və uşaqlara fərq qoymadan həyata keçirdikləri qətliamda bir çox ailə tamamilə məhv edilmiş, qalanları isə dost-tanışlarını itirmişdi. Qırğından xilas olanlar hələ də həmin işgəncələri və itirdikləri qohumlarını xatırlayırlar.

Xocalıdan qaçmaq istəyərkən 19 yaşlı həyat yoldaşını itirən və 27 gün məhkum həyatı yaşayan Valeh Hüseynov (hazırda 52 yaşındadır) heç cürə unuda bilmədiyi o xatirləri “AA” müxbirinə danışıb.

Qırğından qaçan Azərbaycan türkləri

Qırğından bir neçə ay əvvəl Xocalının sanki mühasirəyə alındığını və təbii qazın, elektrik enerjisinin kəsildiyini deyən Hüseynov vertolyotlarla nəqliyyatın təmin edildiyini, lakin bir neçə vertolyot vurulduqdan sonra dayandığını qeyd edib.

25 fevral 1992-ci ildə axşam saatlarından etibarən ermənilərin 10 yerdən tanklarla hücum etdiyini bildirən Hüseynovun sözlərinə görə, onlar artıq dözə bilməyəcəklərini başa düşüb şəhərdən qaçmağa qərar veriblər.

Qırğının ortasında qalan uşaqlar

Hüseynov soyuq və qarlı hava şəraitində bir qrup xocalılı ilə Ağdam bölgəsinə doğru getdiklərindən və necə əsir düşdüyündən danışıb:

“Yaşlıları, qadınları və uşaqları Qarqar çayından keçirdik və qaranlıqda meşəyə yola düşdük. Bir müddətdən sonra bizi dayandırdılar və atəşə tutdular. Çox sayda günahsız insan ermənilər tərəfindən vəhşicəsinə qətlə yetirildi. Bu hadisədən 5 ay əvvəl evləndiyim həyat yoldaşım da güllə yarası alaraq şəhid oldu. Bəziləri qaçmağı bacardı, amma mən həyat yoldaşımın cəsədini orada qoyub getmək istəmədim. Nəticədə, ermənilərə əsir düşdüm”.

“27 gün cəhənnəm həyatı yaşadım, amma ölmədim”

Hüseynov tutulduğu ilk gün ermənilərin onu vəhşicəsinə döydüyünü və işgəncələrin sonrakı günlərdə də davam etdiyini vurğulayıb:

Qarabağ qırğını

“Mən gitara çalırdım. Onlar bunu bilən kimi əvvəlcə barmaqlarımı sındırdılar, sonra dırnaqlarımı çıxardılar. Sonra da əlimi isti sobaya basaraq yandırdılar. 27 gün cəhənnəm həyatı yaşadım, amma ölmədim. Ağdam rayonunun komandirlərindən biri olan Allahverdi Bağırovun köməyi ilə əsirlikdən qurtuldum. Məni 3 erməni məhbusla dəyişdilər. Erməni məhbuslar çox yaxşı vəziyyətdə idilər, amma mən yaralı idim, ayaq üstdə dura bilmirdim”.

Hüseynov o vaxtı aldığı fiziki yaraların tam olmasa belə sağaldığını, lakin mənəvi yaralarının yalnız Qarabağ işğaldan azad olduqdan sonra sağalacağını deyib.

Xocalıda nə baş verdi?

1991-ci ilin dekabrında Qarabağın paytaxtı hesab edilən Xankəndi şəhərini işğal edən ermənilərin növbəti hədəfi bölgədəki yeganə hava limanına sahib olan və strateji cəhətdən əhəmiyyətli olan Xocalını ələ keçirmək idi.

Erməni qüvvələri tərəfindən mühasirəyə alınan Xocalı ərazisi 936 kvadrat kilometr, əhalisi isə 7000 olan və 2605 ailənin yaşadığı bir qəsəbə idi. Xocalı ətrafındakı bütün kəndləri və yolları bir-bir ələ keçirən erməni qüvvələri şəhərin digər əyalətlərlə olan yol əlaqəsini kəsmişdilər. Xocalının digər bölgələrlə yeganə əlaqəsi olan vertolyot nəqliyyatı da 28 yanvar 1992-ci ildə Şuşa-Ağdam səfərində olan vertolyotun vurulması ilə məhv edilib. Bu hadisədə, əsasən qadınlardan və uşaqlardan 44 sivil həyatını itirib.

Yanvar ayının əvvəlindən elektrik enerjisi ilə təmin olunmayan Xocalını yalnız yüngül silahlara sahib olan yerli müdafiə qüvvələri və milli ordunun az saylı əsgərləri müdafiə edirdi.

Azərbaycan əsgərləri

25 fevral 1992-ci ildən Xocalıya hücum etməyə başlayan ermənilər bölgədəki sovet ordusunun 366-cı zirehli alayının bütün texnikalarından istifadə edərək şəhəri 2 saat ərzində silah və tank atəşi altında saxlayıblar. Hücumdan bir gün sonra isə illərlə yaddaşlardan silinməyəcək “Xocalı qətliamı” törədilib.

Rəsmi məlumatlara görə, Xocalı qətliamında müdafiəsiz qalan 106-sı qadın və 63-ü uşaq olan, ümumilikdə 613 Azərbaycan vətəndaşı öldürülüb. Qırğından 487 nəfər ağır yaralı halda xilas olarkən, erməni qüvvələri 275 nəfəri girov götürüb. Onların arasındaki 150 nəfərdən hələ də xəbər yoxdur.

Qırğında 8 ailə tamamilə məhv edilmiş, 25 uşaq hər iki valideynini, 130 uşaq isə valideynlərindən birini itirmişdi. Xocalının işğalına görə Azərbaycan dövlətinin maddi ziyanı 170 milyon dollar olmuşdu.

Orijinal

Tərcümə PİA.az-ındır.

Fatimə ƏLİYEVA
pia.az

Şahidi olduğunuz hadisələrlərlə bağlı məlumatları, foto və videoları bizim whatsapp nömrəmizə yollamağınızı xahiş edirik: 0554231627


Şərh yazın.


Digərxəbərlər

Prezident İlham Əliyev xalqa yenə çağırış etdi

“Əli Həsənovun qudası oğurladığı milyardlardan bir neçə milyonunu xalqa ayırmalıdır” - Aslan İsmayıliv

Populyar xəbərlər

Əli Həsənovun siyasi karyerasının tarixçəsi - Şok detallar - Müsahibə

Nuşirəvan Məhərrəmli vəzifədən alındı - Yeni seçim

Putinin KQB-dəki tələbə yoldaşından koronavirusla bağlı şok açıqlama – 19 oktyabr 2019-da Uxanda nə baş verib?

Zirəddin Rzayev koronavirusun bitəcəyi vaxtı açıqladı - Video

"Ramiz Mehdiyev uduzduğu kimi eyni aqibəti siz də yaşayacaqsınız "- Aslan İsmayılov

Böyük Britaniya hökuməti: Koronavirus laboratoriyadan sızıb

Məşədi İbadın hambalı hansı tanınmış aktrisa ilə sevgiliymiş - Foto

Türkiyədə bu gündən maska satışı qadağan edilir

Əli Əsədovdan sərəncam: Əhaliyə yardım planı təsdiqləndi

Zirəddin Rzayev koronavirusun bitəcəyi vaxtı açıqladı - Video

loading...

Ən çox oxunanalar