Xəbər xətti

17 FEVRAL

21:55 Dünyada hər il 40 milyon insan qeyri-infeksion xəstəliklərdən vəfat edir

21:44 Melaniya xəyanəti bağışlamır: yenə Trampı pərt etdi - Video

21:36 “Suriyada amerikalıların qırdığı 300 rusiyalıya görə kim cavab verəcək?” – Təhlil

21:26 Meksika DİN rəhbərinin olduğu helikopter qəzaya uğrayıb, 13 nəfər ölüb

21:05 Gürcüstanda SOCAR-a məxsus benzin daşıyan maşın partlayıb

20:50 Moskvada həyatını itirən üç yaşlı Zəhranın ölüm səbəbi açıqlandı

20:33 Avropa İttifaqı viza ilə bağlı Türkiyəyə ağır şərt qoydu

20:23 Əsəd ordusu Afrinə girdi

20:05 MSK sədri: "İndiyədək 13 nəfər prezidentliyə namizədliyini irəli sürüb"

19:40 Ötən il Azərbaycan 54 milyon dollarlıq çay məhsulları idxal edib

19:33 Jirinovski “Vaqner”in həlak olan 300 üzvü haqda

19:16 Yol polisi Babək prospektindən "küsüb" … – Təmir aparılan yolda xaos

19:09 “Qəbələ”-“Zirə” oyunundan sonra kütləvi dava

19:05 Türkiyədə 3 milyonluq narkotik əməliyyatı: iki azərbaycanlı saxlanıldı

18:50 Rusiyada avtobus qatarla toqquşdu

18:37 GUAM ölkələrinin baş nazirlərinin sammiti keçiriləcək- Moldovada

18:25 Salyanda tövlə yandı

18:12 Daşıyıcı ana axtarışında olanların seçimi: Ukrayna

18:05 Ərdoğan: Qardaşlarımızın torpaqlarına qayıtmasını istəyirik

17:50 Ankara bundan yararlana biləcəkmi? - Təhlil

17:44 “Sinay 2018” antiterror əməliyyatı davam edir

17:38 KXCP də prezident seçkisini boykot etdi –Ali Məclis qərar verdi

17:32 “Suriyada terrorçular Rusiya və ABŞ istehsalı olan silahlardan istifadə edirlər“

17:20 MSK daha 7 nəfərin prezidentliyə namizədliyinin irəli sürülməsini təsdiq edib

16:55 Yevlaxda ağır yol qəzası- Br ailənin 3 üzvü xəsarət alıb

16:40 ABŞ dünya ölkələrini Şimali Koreya ilə əlaqələri kəsməyə çağırıb

16:30 "Avropa ölkələri enerji daşıyıcılarının tədarükü ilə bağlı mövqelərini özləri müəyyən etməlidir"

16:25 Ukrayna tezliklə dağıla bilər -Saakaşvilidən qorxunc proqnoz

16:13 “Ufak tefek cinayetler“dəki gizli eşq gerçək oldu?

16:07 Özünü DTX rəsmisi kimi təqdim edən şəxs saxlanılıb

15:53 Lənkəran sakini intihar edib

15:46 Məsum balanın əməliyyatına 6 min manat lazımdır - Yardım edək

15:40 Sabah hava necə olacaq?

15:32 Şahin Zəkizadənin ölümündən 1 il keçir

15:25 “Arsenal”dan 51 milyonluq təklif

15:13 İranda nəhəng günəş enerjisi stansiyasının inşasına başlanılır

15:05 Nazir: “Azərbaycan balına dünya bazarında tələbat 15-20 faizdir”

14:59 İcbari hicab əleyhinə dalğa: Qadınların etirazı İranı yeni inqilaba sürükləyəcəkmi?

14:52 Azərbaycanla Böyük Britaniya arasında hərbi əməkdaşlıq planı imzalandı

14:46 Türkiyə Ordusu Afrində 1595 terrorçunu məhv edib

14:40 Əli Əhmədov Macarıstanın Baş naziri ilə görüşdü

14:33 İsrailin müdafiə naziri erməni deputatları pərt etdi - Azərbaycanın tərəfindəyik!

14:26 Oqtay Şirəliyevin diqqətinə: Doğum Evində açıq bazar - Video

14:20 Kənd təsərrüfatı naziri soğanın bahalaşmasına münasibət bildirib

14:15 Binəqədidə sakinlər etiraza qalxdı - Video, Fotolar

13:46 “Gülməlisiz” - Röya əsəbiləşdi

13:41 Gəncədə silsilə oğurluq edən şəxs saxlanıldı

13:36 Ötən il Azərbaycanın idxal etdiyi taxılın həcmi açıqlanıb

13:30 “Bir addım qalıb” - Rövnəq Abdullayev

13:25 Müğənnilərə bahalı maşınlarını nümayiş etdirmək, çarpayıda uzanıb oxumaq qadağan edildi

13:20 Sarkisyan Almaniyaya getdi

13:08 Yanvarda Azərbaycan xarici ticarət əməliyyatlarından 350 mln. dollar müsbət saldo əldə edib

13:03 “Hazırkı mərhələdə TAP layihəsində hər hansı bir dəyişiklik etmək mümkün deyil”

12:58 Bakıda zəncirvari qəza nəticəsində iki nəfər ölüb

12:53 Ombudsmanla bağlı qanun dəyişdirilir

12:45 Maliyyə Nazirliyi Azərbaycanın xarici dövlət borcunun artmasının səbəbini açıqlayıb

12:40 “Əgər ərəb cihad eləmirsə deməli başı “avtoşluğa” qarışıb...”

12:33 Moskvada uşaq bağçasında 4 yaşlı azərbaycanlı qız şaxtadan donaraq ölüb

12:26 Kofe intihara meyilliliyə təsir göstərir

12:21 Türkiyədə PKK-nın 8 mərtəbəli, hovuzlu sığınacağı - Foto

12:16 Güzəştli kredit daha çox hansı sahibkarlara verilir...

12:11 Rusiya analitiki:“İran Avrasiya Birliyinə Ermənistansız da girə bilər”

12:05 DİN Bakının mərkəzində baş verən dəhşətli qəza ilə bağlı məlumat yaydı

11:58 Qızıl 1 dollara yaxın bahalaşıb

11:53 Çempionlar Liqasında həftənin ən yaxşı futbolçusu bəlli olub

11:46 Nigeriyada terrorçuların bazara hücumu nəticəsində 15 nəfər ölüb

11:40 Yaponiyalı fiqurlu konkisürən ikiqat olimpiya çempionu oldu

11:33 Meksika daxili işlər nazirinin olduğu helikopter qəzaya uğrayıb

11:26 Xocalı soyqırımının ildönümü ilə əlaqədar Azərbaycan Ordusunda tədbirlər keçiriləcək

11:21 Lənkəranda motosikletlə yük maşını toqquşub - Xəsarət alan var

11:15 Lavrov: “Rusiya ABŞ-dakı prezident seçkilərinə müdaxilə etməyib”

10:59 “Məni milyonçu hesab edirlər” - Vasif

10:53 Tramp: “Rusiya ilə heç bir sövdələşmə olmayıb”

10:47 “Lotu Quli”ni qəbul etməyən “Gəncəli Firdovsi”yə “oğru” adı verilib? - Video

10:41 Rusiya bayrağı bütün dünyada qadağan olunsun - Poroşenko

10:36 Neft bahalaşıb

10:30 Dünən polis tərəfindən 36 nəfər saxlanılıb

10:25 Tramp İsrailin baş nazirini Ağ Evdə qəbul edəcək

10:20 Bakıda qısqanc ər arvadını bıçaqlayıb

10:14 Sosial müavinət və təqaüdlərin təyin olunmasında dəyişiklik edildi

10:10 Meksikada güclü zəlzələdən sonra 122 təkrar yeraltı təkan qeydə alınıb

10:05 Xüsusi prokuror Müller Aslanova qarşı rəsmi ittiham irəli sürdü

10:05 Bakıda zibil qutusunda doğranmış halda meyiti tapılan qadını öldürən şəxs tutulub

10:00 Atəşkəs 125 dəfə pozulub

0:44 Azərbaycanda ən aşağı maaş harada verilir? –Rəqəmlər

0:33 “Layiqsiz insan türkə, kürdə, talışa, ləzgiyə baxmır ki...”

0:22 Qaradağlı qətliamından 26 il ötür

0:01 Bugün bürcünüz nələr vəd edir?

16 FEVRAL

23:55 Seda sevənlərini qorxutdu - foto

23:40 “Xəzər dənizindən təbii qazın Avropaya nəql olunmasına bir addım qalıb”

23:33 ABŞ Ədliyyə nazirliyi “Rusiya işi” üzrə 13 nəfərə qarşı ittiham irəli sürüb

23:12 “Azərbaycanda uşaqlar arasında şəkərli diabetə tez-tez rast gəlinir”

22:55 “BTR-82A“ zirehli transportyorları Naxçıvan Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun silahlanmasına daxil edilib

22:50 Yaponiyada vətəndaşlar 70 yaşda da pensiyaya çıxa biləcək

22:33 ABŞ-da kollecdə silahlı insident baş verib

22:05 Elmar Məmmədyarov Münhendə İtaliyanın XIN rəhbəri ilə görüşüb

21:55 Bakıda doğranmış qadın cinayətinin bəzi təfərrüatları

21:40 Türkiyə və ABŞ Suriyanın bütövlüyünə sadiqlik ifadə etdi - Birgə bəyanatla…

21:33 İranın qərbində 4,0 bal gücündə zəlzələ olub

21:05 Uşaq bağçasında 3 yaşlı Zəhra niyə öldü..?

20:44 Məşhur cütlük tətilə çıxdı

20:37 Əhalinin banklarda əmanəti 7.5 milyard manatı keçib

20:20 “Erkən seçki prezidentə Qarabağ münaqişəsinə son qoymaq üçün mandat verə bilər”

20:13 “WhatsApp” bunu da etdi

20:05 “Suriyada öldürülənlər bizimkilərdir, 300 ailə başsız qaldı”

19:55 Ermənistan-Rusiya birləşmiş qoşununa komandan təyin olunub

19:40 “Müraciətlərin azlığı təəccüb doğurur” – Məleykə Abbaszadə

19:33 “2018-ci ildə Rusiyada inqilab qaçılmaz olacaq” – Müsahibə

19:25 Daha 2 məhkumun ölüm xəbəri gəldi

19:20 Nazirlikdən iki şöbə birləşdirildi– Yeni təyinat

19:05 CAR prezidentinin 10 illik iqtidarına necə son qoydular?

18:55 “Rusiya ilə “soyuq müharibə” istəmirik”

18:42 “O səhnələrə baxanda gözlərim dolur” - “Karadeniz”in aktrisası

18:37 Daha bir rayonunda icbari tibbi sığorta tətbiq olunacaq

18:32 Prezident Trampın sabiq baş strateqi dindirilib

18:16 “Niyə bir qadının üç əri olmaz?”

18:12 Hindistanın Səlahiyyətli səfiri сənab Sancay Rana Biləsuvar rayonuna səfər edib

18:00 Almaniya sosial-demokratlarının reytinqi anti-rekordu təzələyib

17:54 Niderland parlamenti qondarma erməni soyqırımını tanıdı

17:48 Aktyorun evini soyan oğru hələ də tapılmayıb



ANALİZ

...

Tramp administrasiyasına tövsiyələr - Təhlil

Tarix 17.07.17, 16:37

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Tehranla dil tapmaq üçün Reyqan üsulu işə yarayarmı?


Sina Azodi

“Atlantic Council”

 

Təxminən yeddi ay keçsə də, Tramp administrasiyasının hələ də geniş əhatəli İran siyasəti yoxdur. Ağ Ev, İranın Yaxın Şərqdə artan nüfuzuna qarşı daha əzici bir ton qəbul edərkən, sələfinin İranla imzaladığı nüvə razılaşmasına boyun əyir.

Yeni mühafizəkar düşüncə mərkəzləri Tramp administrasiyasını İranın regional rolunu azaldacaq və hətta İran hökumətinin devrilməsini istəyən daha aqressiv bir mövqe tutmağa yönəldir.

Bu yaxınlarda Demokratiyanın Müdafiəsi Fondunun icraçı direktoru Mark Dubovitz “Wall Street Journal”da bir məqalə dərc edib. O, İrana qarşı "Reyqan yolu" tutmağa çağırdı.

Dubovitz məqaləsində ABŞ-Sovet İttifaqı münasibətlərinə toxunaraq, Reyqan dövrünün Milli Təhlükəsizlik Strategiyasının Qərar Direktivi (NSDD-75) hissəsini rəhbər tutmağı tövsiyə etdi. Onun fikrincə, ABŞ, İranın genişlənən təsirini buna əsasən sədd çəkə bilər.

Bu dəlillər bir çox səbəblərə görə yanlışdır və əlbəttə, ABŞ-ın milli maraqlarını gücləndirə bilməz.

Birincisi, Dubovitz, xüsusilə " ABŞ-ın maraqlarını qoruyan və inkişaf etdirən müqavilələrə görə Sovet İttifaqı ilə danışıqlar aparmağa" çağırış edən direktivin üçüncü bəndini yaddan çıxarır.

Dubovitz, Obama administrasiyasının İranla nüvə razılaşmasının güclü tənqidçisi olub. Halbuki saziş İranın nüvə proqramına nəzarət edə bilən qıfıllara gətirib çıxardı və bölgədə yeni hərbi münaqişədən çəkindirdi.

Qeyd edək ki, prezident Reyqan Sovet İttifaqına "şər imperiyası" adını verərkən, Moskva ilə silahlara nəzarət haqqında əsas müqavilənin müzakirəsini davam etdirdi. Bundan əlavə, Dövlət Departamenti İranı terrorizmin sponsoru kimi təyin edərkən, Reyqan administrasiya gizlicə Tehrana əl uzatdı və İran-İraq müharibəsi zamanı "İran xalqı ilə münasibətləri bərpa etmək üçün" yeni yaranan İran İslam Respublikasına silah satdı.

Hər iki halda Reyqanın xarici siyasətə praktik yanaşması və ilk növbədə, ABŞ-ın maraqlarını üstün tutması ilə fərqləndi. Dubovits əksinə, ABŞ-ın Birgə Fəaliyyət Planını (JCPOA) geri götürmək və yenidən müzakirəsi çağırışı ABŞ-ın maraqlarını gücləndirməyəcək. Çünki Avropa Birliyi və digərləri İranın nüvə proqramına sadiq olduqlarını bildirdilər.

Bundan əlavə, İranı Sovet İttifaqı ilə müqayisə etmək – ən yaxşı halda, o, orta ölçülü regional gücdür – əslində, qüsurludur. Sovet İttifaqı Birləşmiş Ştatlarla təkcə ideoloji cəhətdən deyil, eyni zamanda, ABŞ şəhərləri və Qərbi Avropadakı ABŞ müttəfiqlərinə böyük itkilər verdirərdi. 1985-ci ilə qədər Sovet İttifaqı Amerika hədəflərinə 11 min nüvə başlığı göndərə bildi. Digər tərəfdən, İran, Nüvə Silahlarının Yayılmaması haqqında Müqavilənin üzvüdür və JCPOA-nı imzalayan bir ölkə kimi nüvə silahı olmayan dövləttək qalmalıdır.

İran ABŞ-ın Fars körfəzindəki varlığını məhdudlaşdırmaq istəsə də, əsasən ərazisinə hücumun qarşısının alınması və “Hizbullah” kimi şiə tərəfdaşları ilə əlaqələrinin qorunması ilə məşğuldur. Sovet İttifaqından fərqli olaraq, İranın konvensional hərbi gücü Yaxın Şərqdə ABŞ və ya ABŞ tərəfdaşları üçün mövcud ekzistensial təhlükə deyil.

Qeyd etmək lazımdır ki, Dubovits Sovet təcrübəsinə əsaslanan bir strategiya çağırarkən, İranla Sovet İttifaqı arasında məntiqi bir müqayisə apara bilmir.

Soyuq müharibə strategiyalarının zamanımızın reallıqlarına uyğun olmadığını nəzərə almalıyıq. Belə strategiyalar iki super gücün dünyada təsir üçün yarışdığı bir dövrü həll etmək üçün nəzərdə tutulmuşdu. Ancaq Sovet İttifaqının dağılmasından sonra onların geosiyasi xeyli dəyişdi.

İran qüdrətli hegemoniyaya malik deyil və bunu istəmir. Əksinə, onun maraqlarını qoruyan bir Yaxın Şərq arzusundadır. Bundan əlavə, Soyuq müharibədən sonrakı dünyada amerikalılar artıq – Şimali Koreyaya baxmayaraq – nüvə soyqırımı təhlükəsi ilə üzləşmirlər.

Əksinə, ABŞ bir çox hallarda Səudiyyə Ərəbistanı və Fars körfəzindəki digər ərəb monarxiyaları da daxil olmaqla, öz tərəfdaşları tərəfindən maliyyələşdirilən düşmənlərlə mübarizə aparır. İranın anti-İsrail və anti-ABŞ ritorikasının və regional müdaxilələrin təxribatçı olduğuna dair heç bir sual yoxdur, amma ABŞ və onun avropalı müttəfiqlərini təhdid edən sünni müsəlman terror qruplarına qarşı ABŞ ilə yanaşı mübarizə aparır.

Dubovitsin İranı "imperialist" çağırışında bir istinad nöqtəsi var, o, İranın "imperialist" xarakterinin qədim tarixə malik olduğunu vurğulayır. İran qonşuları bir-birinə bənzər tayfa toplusu olduqda və uzun müddət müstəqilliyini qoruduğu zaman imperatorluq idi.

Bu imperiya, qərar verənlər də daxil olmaqla, bir çox iranlının qəlbində və zehinində yaşayır. İranlılar, başqalarının işlərinə müdaxilə etdiyinə görə, ölkələrinin işlərinə xarici müdaxiləyə qətiyyətlə qarşı çıxırlar.

Bir çox iranlı üçün baş nazir Məhəmməd Müsəddiqi devirən 1953-cü il çevrilişi ABŞ-İran əlaqələrində yalnız uğursuzluq hadisəsi deyil. Əksinə, bu, uzun müddət sonra doğulmuş olanlar üçün də qan yaddaşıdır. İranı Sovet orbitindən və qismən Britaniya neft maraqlarını qorumaq üçün qurulan çevriliş gələcək kədərlərə və davamlı güvənsizliyə səbəb oldu.

Dövlətin katibi Reks Tillersonun rejimi "sülh yolu ilə" dəyişdirməyə dair yeni cəhd çağırışı yalnız yaxın gələcəkdə ABŞ-İran münasibətlərini zəhərləməyə gətirib çıxaracaq. İranlılar 100 ildən çox müddətdir demokratiya və azadlıq üçün araşdırma aparırlar. Onlara "kömək etmə”nin ən yaxşı yolu bunu öz ixtiyarlarına buraxmaqdır. (tərcümə: Strateq.az)

pia.az










Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


ANALİZ

design-img

Vernisaj

Nazir: “Azərbaycan balına dünya bazarında tələbat 15-20 faizdir”

bitmap-img3

Rakurs

Neftçala Su Nəqliyyat idarəsində balıq bazarı açılıb?

bitmap-img3

Seçmələr

Mikayıl Cabbarov iki nəfəri işdən qovdu: Rüşvət alarkən tutulublar

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru