rezonans

Xəbər xətti

23 İYUN

21:55 Çin havanı ən çox çirkləndirən ölkələr arasında liderdir

21:40 “BMW” şirkəti ehtiyat variantlar axtarışındadır- “Brexit”dən sonra

21:33 DÇ-2018:Meksika Almaniyadan sonra Koreyanı da məğlub etdi

21:25 Tovuzda 33 yaşlı qadın intihara cəhd edib

21:15 Zimbabve prezidentinə sui-qəsd edilib

21:13 Borca görə axtarışda olan 10 nəfər saxlanıldı

20:50 Bərdədə 3 il əvvəl törədilmiş avtomobil oğurluğunun üstü açıldı

20:44 Səfir Qüdsi Osmanovun oğlu azadlığa çıxdı

20:38 Dünya Çempionatı 2018: Lionel Messiyə nə olub?

20:16 Putin həqiqətən dünya çempionatını alıbmı?

20:05 Sevgilisini ailəsi ilə tanış etdi

19:40 Azərbaycan nefti bahalaşdı

19:33 Zakir Həsənov Mənzil İstismar İdarəsinin yeni inzibati binasının açılışında iştirak edib

19:27 Sabah Bakıda 34 dərəcə isti olacaq

19:22 DÇ-2018: Belçika Tunisə 5:2 hesabı ilə qalib gəlib

19:17 Müdafiə sənayesi naziri Yavər Camalov vəfat edib

18:58 İran ordusunun generalı Suriyada öldürülüb

18:47 Elçibəy: Zaamanüstü insan

18:40 Putin gələn həftə ABŞ milli təhlükəsizlik müşaviri ilə görüşə bilər

18:20 Rusiyada azarkeşləri daşıyan təyyarədə yanğın – Video

18:09 İlqar Mikayıloğlunun xanımı xəstəxanada

18:05 Bayram tədbirlərində iştirak edəcək Türkiyə təyyarələri Azərbaycana gəlib

17:50 Şakirinin futbol ayaqqabısı siyasi qalmaqal yaradıb

17:25 “Cəbhə xəttindəki əməliyyat şəraiti qoşunlarımızın tam nəzarəti altındadır"

17:13 “Rusiyalılar Putinin xarici avantüralarına görə çox bədəl ödəyəcəklər”

17:09 Yardımlıda 27 yaşlı oğlan baltalanıb

17:05 Sabirabad rayonunda zəhərlənmə hadisəsi baş verməyib - Açıqlama

16:44 Magistraturaya qəbul üçün keçirilmiş müsabiqənin nəticələri elan olunub

16:33 OPEC və qeyri-OPEC ölkələrinin Nazirlər Şurasının növbəti iclasının Bakıda keçirilməsi təklif edilib

16:25 Xızı sakinindən silah-sursat götürülüb

16:09 DİN-in Ali Hərbi Məktəbinin təntənəli açılışı olub

16:05 Dəniz nəqliyyatı işçiləri təltif edilib

15:59 4 yaşlı uşağın üzərinə qaynar su töküldü

15:52 Prezident Sloveniya, Xorvatiya və Mozambik prezidentlərini təbrik edib

15:47 Ermənilər Qarabağda Azərbaycan ordusunun zərbəsini dəf etməyə hazırlaşırlar

15:40 Putin, Maduro, Orteqa, Bəşər Əsəd... separatçı bölgəyə dəvət aldı

15:32 10 nəfər narkoman edam olundu

15:25 DİN 17 tona yaxın narkotik vasitəni məhv etdi

15:13 Tovuzda 33 yaşlı qadın intihara cəhd edib

15:06 Mehdi Hüseynzadənin 100 illiyi keçiriləcək

14:57 Şərqi Avropa əhalisinin sayı kəskin şəkildə azalır

14:51 Azyaşlının xəsarət aldığı uşaq bağçasında iki nəfər işdən çıxarıldı

14:46 Kürdəmirdə maşın aşdı, 3 nəfər xəsarət aldı

14:40 Prezident bir qrup səhiyyə işçisini “Tərəqqi” medalı ilə təltif edib

14:32 Akif Əlizadə AMEA-nın prezidenti vəzifəsinə təsdiq edildi

14:23 Ötən il Azərbaycanda 1000 universitet məzunu diplom ala bilməyib

14:14 Pambıqçıların daha bir kütləvi zəhərlənməsi baş verdi - Sabirabadda

14:06 Qəssab: “Bakıda ətin kilosu 15 manata qalxacaq”

14:00 DİN: “Ötən gün ərzində 103 cinayət faktı qeydə alınıb”

13:52 Oqtay Əsədovun rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti Şanxayda olub

13:40 2 yaşlı körpə üçüncü mərtəbədən yıxıldı

13:32 Bəzi yerlərdə yağış yağacaq, leysan olacaq, dolu düşəcək

13:05 Yeni gömrük-keçid məntəqəsi inşa olunacaq

12:58 Neymar niyə ağladığını açıqladı

12:50 Sabah Türkiyədə prezident və parlament seçkiləridir

12:44 “Greencard” udan azərbaycanlı reper ABŞ-a köçdü

12:37 Paşinyanın müşaviri: “Sarkisyan Qarabağ üzrə danışıqlarda iştirak edəcək”

12:30 Salah Çeçenistanın fəxri vətəndaşı oldu

12:19 Övladlığa uşaq götürən xarici məşhurlar

12:11 Bakıda sakini evində öldürülüb

12:06 Neft bazarında yeni valyuta - Yuan

11:55 Bakıda yaşayış binasında yanğın başlayıb

11:44 Oğuzda zəlzələ olub - 3 bal gücündə

11:35 Şirvanda 22 yaşlı oğlan itkin düşüb

11:27 Elmlər Akademiyası yaxınlığında yeni Azercell Eksklüziv!

11:20 İlham Əliyev Tayeb Louhunu qəbul edib

11:08 Rusiyada təyyarə qəzaya düşüb

11:02 Bu gün Bakının bir hissəsində su olmayacaq

10:53 Çeçen “vorlar” yığışıb belə qərar verdi: “Şeyx Həmzət” heç kimdir

10:47 Londonda güclü yanğın - Foto

10:36 ATƏT-in daimi nümayəndələr qrupu məlumat yayıb

10:30 Türkiyədə zəlzələ olub - 5 bala yaxın

10:23 “Azərbaycan və Əfqanıstan arasında əlaqələr ən yüksək səviyyədədir”

10:15 DÇ-2018: Daha 3 oyuna hakim təyinatları bəlli oldu

10:10 Neft bahalaşıb

10:05 Hüseyn Abdullayevlə Eldar Mahmudovun əlaqələri təsbit olunub - iddia

10:00 Atəşkəs 87 dəfə pozulub

0:59 Əməliyyatla kişi olan Rüzgarın yarıçılpaq fotosu təəccübləndirdi

0:47 Mbappe Fransanın tarixinə düşdü

0:34 Dəhşətli istilər gəlir: minlərlə insan təhlükədə - Alimlərdən xəbərdarlıq

0:21 Bu yoldan istifadə təhlükəlidir - Video

0:13 “Çelsi” müdafiəçini transfer etməyə çalışır

0:02 Bu gün bürcünüz nələr vəd edir?

22 İYUN

23:59 Bəşər Əsəd: “Trampla danışıqlar aparmaq vaxt itkisidir”

23:54 Azərbaycanda daha bir bağçada uşağa qarşı zorakılıq - Fotolar

23:48 Beyləqanda 2 hektar biçilmiş taxıl sahəsi yandı

23:42 BMT Rusiyanı qoşunlarını Dnestryanıdan çıxartmağa çağırıb

23:36 Xəzər necə bölüşdürülür... - Açıqlandı

23:36 ETSN “Azərkosmos”la memorandum imzaladı

23:30 Sumqayıt sakini qapısına gələn “su pulu yığan”ı bıçaqlayıb

23:24 Tatarıstanda yaşayış binasında qaz partlayıb, ölən və xəsarət alanlar var

23:18 Ermənistanın müdafiə naziri Azərbaycanla sərhəddə - Foto

23:12 Bakıda məşhur klinikada inanılmaz hadisə

23:06 Azərbaycanda yenilik: dini kadrları bu institut hazırlayacaq - Foto

23:00 Ukraynada Azərbaycan Ticarət Evi açıldı - Fotolar

22:55 Türkiyəli məşhurların Azərbaycandakı milyonluq biznesləri

22:49 46 yaşlı kişi damdan yıxılaraq ağır xəsarət alıb

22:43 Qüdsi Osmanov haradadır?

22:37 Gün eynəklərindən istifadə edənlərə xəbərdarlıq – Video

22:31 İranda 36 polis əməkdaşının qətlində təqsirləndirilən terrorçu həbs edilib

22:25 Hafiz Hacıyev: “Araşdırsınlar o qız hansı partiyanın üzvüdür....”

22:19 “Proqres” – “Qəbələ” matçının başlama saatı açıqlandı

22:13 Nazir: “Təhsilə qoyulan investisiya ən yaxşı investisiyadır”

22:07 DÇ-2018: Nigeriya millisi islandlara heç bir şans vermədi

22:01 Eldar Baxışın oğlu: “Evimizi satıb, atamın qəbrinin üstünü götürdük”

21:56 “Bu kimi sözləri yalnız İran və Azərbaycan düşmənlərini sevindir” - Səfirlik

21:50 Tramp Avropanı hədələdi

21:44 Maliyyə naziri: “Spirtli içki və tütünə aksizlərin alınması üçün...”

21:38 Məhərrəm İncə prezident seçilsə, onları həbs edəcək

21:32 Argentinalı fanatlar oyun zamanı xorvatiyalı azarkeşi döyüblər - Video

21:26 “Azərbaycanın ölkəyə investisiyaları 20 mlrd. dolları keçəcək”

21:20 Bakıda avtomatika sahəsində beynəlxalq konfrans keçiriləcək

21:14 Mehmet Şimşək: “Türkiyədə fövqəladə vəziyyət ləğv ediləcək”

21:08 AİB İdarə Heyəti Şurasının üzvləri prezidentin qəbulunda - Foto

21:02 MDB-nin ən kasıb ölkələrinin adları açıqlandı

20:57 Sabiq nazirin qohumuna bəraət istənildi

20:51 Tramp Şimali Koreyaya qarşı sanksiyaları daha bir il müddətinə uzadıb

20:45 32 yaşlı Goranboy sakini intihar edib

20:39 Bu il Türkiyəyə nə qədər azərbaycanlı turist gedib?

20:33 Həbsdə olan şəxsə heroin ötürülməsinin qarşısı alınıb



MÜSAHİBƏ

...

Qlobal ticarət savaşı: Kim qazanacaq, ABŞ, yoxsa rəqibləri? – Müsahibə

Tarix 04.06.18, 16:02

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


İqtisadçı ekspert: “Qlobal baxanda, bu addım dünya ticarətinin zəifləməsinə, dünya ticarətində ölkələrin bir-birinə qarşı belə addımların atılmasının surətlənməsinə səbəb ola bilər ki, bu da ABŞ-a böyük ziyan gətirəcək”


“Tramp Ümumdünya Ticarət Təşkilatının, dünya ticarətinin qaydalarına uyğun davranmır və bu qaydaları pozur”.

ABŞ-da Donald Tramp seçkiqabağı prosses zamanı verdiyi ən böyük vədlərindən birini yerinə yetimək üzrədir və Trampın bu addımı dünyanı silkələyə və tamam yeni siyasi-iqtisadi və geosiyasi vəziyyət yarada bilər. Söhbət təbii ki, artıq sinalı verilən və demək olar ki, qarşılıqlı olaraq elan edilən ticarət savaşından gedir. Maraqlıdır ki, ABŞ-ın milli maraqlarını əlində əsas tutan Tramp üçün bu savaşda kimlərlə üz-üzə gəlməsi əhəmiyyətsiz görünməkdədir. Çünki Ağ Ev həm geosiyasi düşməni olan Rusiya və Çinə, həm də geostrateji müttəfiqləri olan Kanada, Meksika, Avropa Birliyi, Latın Amerikası və digər inkişafda olan 3-cü dünya ölkələrinə savaş elan edir. Və belə görünür ki, ABŞ prezidenti bütün dünyaya qarşı tək savaşmağı düşünür.

Xatırladaq ki, ticarət savaşı ABŞ-ən alüminium  idxalına gömrük rüsumları və başqa məhdudiyyətlər qoymaq hədəsi ilə ortaya çıxıb, daha sonra isə məsələ hay-tekə (yüksək texnologiyalara-red.) qədər gedib çatıb və artıq Tramp adminstrasiyası bu hədəni reallaşdırmaq üzrədir. Çinlilər ABŞ-ın kənd təsərrüfatı məhsullarına – ət, soya paxlasına sanksiya qoymaqla eyni cavabı verəcəklər. Rusiya hələki səssizliyini qorusa da, artıq ABŞ-dan aliminium məsələsində böyük zərbə alıblar. Belə ki, sanksiyalara məruz qalan rusiyalı iş adamı Oleq Deripasaya aid olan, Rusiyanın əsas aliminium istehsalçısı “Rusal” şirkəti artıq iflasın eşiyindədir və ruslar məlum sanksiyanı “Rusal” şirkətinin üzərindən götürmək üçün müxtəlif yollara baş vururlar. Avropa Birliyi də öz növbəsində ABŞ-ın bu qadağalarına qarşı adekvat tədbirlər həyata keçirəcəklərini bildirirlər. Eyni bəyanatlar Kanada və Meksikadan da səsləndirilməkdədir.

Düzdür, hələlik yalnız hədələr səslənib, buna baxmayaraq artıq demək olar ki, ox yayından çıxıb. Çünki Trampın geri addım atacağı ehtimalı çox aşağıdır. 

Yaranmış vəziyyətlə bağlı dünyanın mal və fond bazarları silkələnməkdədir. Hər şeydən əvvəl ona görə ki, mübahisə boş-boşuna deyil, durum ABŞ üçün ümidsizdir. ABŞ-ın məlumatına görə, ölkənin Çinlə ticarəti keçən il kəsirlə 375 milyard dollara və Çin versiyasına görə, 276 milyard dollara çatıb. ABŞ bir çox ölkələrlə ticarət dövriyyəsində uduzur, artıq bu planda Çin liderlik edir.

Söhbət ABŞ-ın qlobal iqtisadiyyat kimi varlığından gedir. Büdcədəkiləri demirik, ticarətdəki kəsirlər Ştatların borcunu 21 trilyona qədər artırıb və sayğac işini davam etdirir. Dollar çap edən və yalnız buna görə hələ var olan ölkənin maliyyə iflasının necə görünəcəyini heç kim bilmir. Habelə bunun hansı anda baş verəcəyini də kimsə bilmir. Belə ki, bir dövlətin başqasına tarif hücumu ABŞ prezidentinin xasiyyətinin ziyankarlığından deyil, tamamilə izah olunan səbəblərdən baş verib.

İndi isə Donald Tramp demək olar ki, ABŞ-ın ən yaxın müttəfiqləri də daxil olmaqla bütün dünya ilə ticarət savaşının başlanmasının startını verib. Faktiki olaraq ABŞ Kanada, Meksika, Yaponiya, Avropa Birliyi də daxil olmaqla Çin, Rusiya və inkişaf etməkdə olan 3-cü dünya ölkələrinə ticarət savaşı elan edir.



Natiq Cəfərli: “Tramp iqtisadi sanksiyalardan siyasi təzyiq kimi istifadə etməyi düşünür”.


Bu mövzu ilə bağlı PİA.AZ Respublikaçı Alternativ Hərəkatının (REAL) icraçı katibi, iqtisadçı ekspert Natiq Cəfərli  ilə olan  müsahibəni  təqdim edir:

- Natiq bəy, başlanan bu savaşın ABŞ üçün hansı iqtisadi xeyirləri, eyni zamanda zərərləri ola bilər?       

- Əslində Trampın atdığı addım seçki kampaniyası öncəsi verdiyi sözlərin yerinə yetirilməsindən ibarətdir. Trampın əsas istəyi də ondan ibarətdir ki, ABŞ istehsalçılarına daha yaxşı şərait yaradılsın, daxili istehsalçını qorusun, daxili istehsalçıların həm istehsalı, həm qazancı artsın. Bununla da yeni iş yerlərinin daha çox və daha surətlə yaranmasına səbəb olsun. Yəni Trampın addımı bir tərəfdən ABŞ siyasəti, daxili auditoriyası üçün hesablanmış və popurist addımlar saymaq olar. Digər tərəfdən isə Tramp Ümumdünya Ticarət Təşkilatının, dünya ticarətinin qaydalarına uyğun davranmır və bu qaydaları pozur. Bu da digər ölkələrin, yəni Trampın müxtəlif ticarət sanksiyaları tətbiq etdiyi və yaxud da rüsumları artırdığı ölkələrin əks addımlar atmağına səbəb olacaq. 

ABŞ-ın ilk baxışdan xeyiri o olacaq ki, bu addım daxili istehsalın artmasına səbəb olacaq. Amma qlobal baxanda, bu addım dünya ticarətinin zəifləməsinə, dünya ticarətində ölkələrin bir-birinə qarşı belə addımların atılmasının surətlənməsinə səbəb ola bilər ki, bu da ABŞ-a zamanla böyük ziyan gətirəcək. Çünki dünyanın ən böyük iqtisadiyyatı ABŞ-dır. ABŞ-ın təqribən 5 trilyon dollara yaxın dünyanın müxtəlif ölkələri ilə ticarət dövriyyəsi var. Bu ticarət dövriyyəsinin zəifləməsinə və ABŞ-ın özünün gələcəkdə ciddi şəkildə ziyan görməsinə səbəb ola bilər.Əks addım kimi digər ölkələr, o cümlədən Avropa Birliyi ölkələri, Çin də Trampın atdığı addımlara adekvat addımlar atacaq. Bu da gələcəkdə dünya ticarətinin zəifləməsinə, dolayısı ilə dünya iqtisadiyyatında zəifləməyə səbəb ola bilər ki, bu dünyanın ən böyük iqtisadiyyatı olan ABŞ-a heç də yaxşı təsir etməyəcək.

Tramp hələlik bunu düşünmür. Atdığı addımlar sırf popurist xarakter daşıyır və daxildəki öz seçicilərinə hesablanmış addımlardır. İlkin olaraq Trampın addımı ABŞ-da bir eyfariya da yaradıb. Çünki ABŞ seçiciləri, vətəndaşları, istehsalçıları bu addımı alqışlayırlar. Amma bir müddət sonra onlar da görəcəklər ki, qarşılıqlı atılan addımlar, yəni digər ölkələrin də ABŞ-a qarşı ticarət vergilərinin artırması sonuc olaraq ABŞ istehsalçılarına, vətəndaşlarına da ziyan vuracaq. Çünki bu addım onların aldıqları mal və xidmətlərin bahalaşmasına səbəb olacaq. 

Əslində heç də xoş ortam deyil. Bir daha qeyd edim ki, Trampın addımı ticarət müharibələrinin genişlənməsinə, ticarət müharibələrinin artmasına səbəb ola bilər ki, bu da dünya iqtisadiyyatında yavaşlamalara, zəifləmələrə gətirib çıxarda bilər. Bu da ümumillikdə dünya iqtisadiyyatının gedişatına mənfi təsir göstərə biləcək amildir.

Natiq Cəfərli: “Düşünürəm ki, ən azı bu ilin sonuna qədər ticarət müharibələrinin daha da mərhələ-mərhələ qızışacağının şahidi olacağıq”.


- Bu qlobal ticarət savaşında ABŞ-ın müttəfiqlərinin rəqiblərinə qarşı birləşmə ehtimalını necə dəyərləndirirsiniz və bu ticarət savaşı dünyada yeni iqtisadi böhrana səbəb ola bilərmi?

- ABŞ-ın ən böyük ticarət tərəfdaşı Çindir. ABŞ-ın Çinlə ümumi ticarət dövriyyəsi Avropa Birliyi ölkələrindən də çoxdur. Amma görünən odur ki, elə ilk addım da Çinə qarşı atıldı. Yəni Çin istehsalı mallara ciddi vergi artırılmalaları baş verdi. Bundan başqa Trampın tələblərindən biri də ondan ibarətdir ki, ABŞ istehsalçıları Çindəki istehsalı ABŞ-a geri qaytarsınlar. Bununla bağlı hətta şirkətlərə də basqılar edir. Bir sözlə ABŞ ən böyük ticarət tərəfdaşı ilə də problemlər yaradır. 

Həmçinin ABŞ ikinci böyük ticarət tərəfdaşı olan Avropa Birliyi ölkələri - Almaniya və Fransa ilə də problemlər yaradır. Hər iki ölkə Trampın atdığı addımları qəti şəkildə pisləyir. Yəni Trampın atdığı addımlardan sonra ABŞ-ın kiçik ölkələrdən başqa ciddi tərəfdaşı qalmayıb. Buna görə mən düşünmürəm ki, hər hansı bir formada müttəfiqlər cəbhəsi yarana biləcək. Əsas dünya ticarət oyunçuları olan - Çin, Avropa Birliyi ölkələri bu addıma qarşıdırlarsa, bir müddət sonra Tramp da məcbur olacaq ki, atdığı addımların verdiyi ziyanları hesablasın və gələcəkdə bunun davamı olacaqsa, bunun ABŞ-a nə qədər ziyan vuracağını da düşünsün. 

Hələlik görünən odur ki, ticarət müharibələri vasitəsi ilə ABŞ həm də siyasi dividentlər qazanmağa çalışır. Çünki  ABŞ-ın Çinə qarşı atdığı addımların əsas nəticəsi o oldu ki, Şimalı Koreya yumşaldı. Hətta Trampla görüşə razılıq verildi və bu ayın 12-də Sinqapurda iki ölkə liderlərin görüşü olacaq. Görünən odur ki, Tramp iqtisadi sanksiyalardan siyasi təzyiq kimi istifadə etməyi düşünür. 

Buna görə də bəzi addımların davamının gələ biləcəyinin, ticarət savaşlarının bir az da qızışa biləcəyinin ehtimalları var. Çünki bu addımlar hələ ki, uğur gətirir. Yəni Tram iqtisadi sanksiyalar vasitəsi ilə siyasi problemləri həll etməyə bacarır. Şimalı Koreyanı buna misalı olaraq göstərmək olar. Düşünürəm ki,  ən azı bu ilin sonuna qədər ticarət müharibələrinin daha da mərhələ-mərhələ qızışacağının şahidi olacağıq.

Natiq Cəfərli: “Dünyada siyasi, ticari, iqtisadi gərginlik olanda bu dolların xeyrinə olur”.


- Bəs bu savaş prossesində dolların bir dünya valyutası kimi taleyi necə ola bilər?

- Əslində nə qədər qəribə səslənsə də, belə gərginliyin olması dollara xeyidir. Çünki dollar artıq tək ABŞ-ın valyutası deyil, dünya valyutasıdır. Dünya ticarətinin 75 faizə yaxını məhz dollar üzərindən edilir. Bundan başqa dünyada demək olar ki, bütün ölkələrin ehtiyat fondları dollar üzərində qurulub. Buna görə də ABŞ-ın çap etdiyi və dövriyyəyə buraxdığı dolların heç üçdə biri indi ABŞ-da deyil. Təqribən dolların 65 faizə yaxını dünyanın müxtəlif ölkələrinə səpələnib. 

Dünyada siyasi, ticari, iqtisadi gərginlik olanda bu dolların xeyrinə olur. Yəni dolların yığım vasitəsi kimi dəyəri artır. Bu nöqteyi nəzərdən dollara ciddi təsirlərin olacağını düşünmürəm. Amma əgər bu ticarət savaşları qısavadəli Trampın bəzi siyasi problemlərin həllinə köklənmiş bir addımlar deyilsə, uzun müddətli olacaqsa, bu zaman həm Çin, həm Avropa Birliyi, həm Rusiya çalışacaqlar ki, dolların hegemonluğuna qarşı addımlar atsınlar. Burada da avronun önə çıxması, avronun daha geniş yayılması və daha böyük yığım vasitəsinə çevrilməsi ehtimalı da getdikcə yüksəlir”.

Nərminə UMUDLU
pia.az










Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


MÜSAHİBƏ

design-img

Vernisaj

Prezident Sloveniya, Xorvatiya və Mozambik prezidentlərini təbrik edib

bitmap-img3

Rakurs

Vergilər Nazirliyi Yanında Lokal Gəlirlər Departamentində nə baş verir?

bitmap-img3

Seçmələr

Pambıq tarlalarında insanları zəhərləyən iki inhisarçı

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru