Xəbər xətti

23 AVQUST

13:46 Bakıda kirayə mənzillər iki dəfə bahalaşdı

13:42 BMT-dən İsrailə Qüds barədə xəbərdarlıq

13:38 Rusiyanın Azərbaycandakı səfirindən Vilyam Hacıyevə təbrik

13:34 Sabahın hava proqnozu

13:30 Çavuşoğlu İraqa kürdlərlə danışığa getdi

13:26 General mini yubkalı qız şəkli göstərdi

13:01 “Onun heç vaxt şəxsi maşını olmayıb”

12:56 Ərdoğanın ilk rəqibi məlum oldu

12:52 Gecə yemək yeyənlərə xəbərdarlıq

12:48 Daha bir xarici şirkət Azərbaycan bazarını tərk edir

12:44 Rusiya DİN azərbaycanlı idmançının “başına pul qoydu”

12:40 Sabah 360 zəvvar Məkkəyə gedəcək

12:36 Çempionlar Liqasında səbətlər müəyyənləşdi

12:33 Alimlər Antarktidada buz altında 91 vulkan tapdılar

12:29 Bakıda qadın yanğın nəticəsində ölüb

12:26 Nazirin qardaşı oğlu məhkəmədə dindirildi

12:24 Vurma cədvəlini bilməyən direktor və... Nazirin 248 saylı məktəbdə baş verənlərdən xəbəri varmı?

12:23 4 arvadlı o amerikalı Azərbaycanda niyə yaşaya bilməzdi?

12:20 Ramil Səfərov: “İşğaldan sonrakı prosesə diqqət etməliyik”

12:17 Şimali Koreya raketlərin sayını artırır

12:12 Evli kommunistə vurulmaq günahdımı?

12:07 “Stimul Hospital”dan “Qarabağ”a dəstək

12:04 Mikroavtobusun salonunda 14 min siqaret aşkarlandı

11:59 Yay tətilindən altı məqam

11:55 Bayram Kürdəxanlını Ağamirzənin qohumu vurub?

11:50 Naməlum investor Cahangir Hacıyevin zavodunu aldı

11:46 “Mənzil Tikinti Təhcizat” ləğv edildi

11:43 “Neftçilər” stansiyasının vestibüllərində təmir başa çatdı

11:40 Gürcüstanda yol qəzası: 28 yaralı

11:36 Peru Azərbaycan vətəndaşlarına viza verilməsi prosesini sürətləndirəcək

11:33 Xaçmazda yol qəzası: 1 yaralı

11:28 Bakını bürüyən toz-dumanla bağlı açıqlama

11:24 700 bal toplamış tələbələr Veysəloğlu Şirkətlər Qrupunda

11:21 Bayram Kürdəxanılını avtomobil vuraraq öldürdü

11:17 Lələtəpə döyüşçüsü birinci vitse prezidentdən kömək istəyir

11:12 Sumqayıtda oğul atasını bıçaqlayıb

11:08 Kürdəmir məktəblisi zorlanmaya görə həbs edildi

11:04 Bakıda küçədə yeni doğulmuş uşaq tapıldı

11:01 Şimali Koreya raket istehsalını artırır

10:56 Hikmət Babaoğlu: “Ermənilər Rusiya ilə ikibaşlı oyun aparır”

10:52 “Türkiyənin Ermənistanla sərhədlərinin açılmasından söhbət gedə bilməz”

10:49 Valideynlərin repetitor dərdi

10:46 Atamın həyat yoldaşı...

10:42 Putin-Sarkisyan görüşü başlayır

10:38 İlham Əliyev Bakıda orta məktəbə baş çəkdi

10:35 Boko Haram bu il 83 uşağı canlı bomba kimi istifadə edib

10:31 Kardaşyan Amerikada it hesabına necə ulduza çevrildi?

10:28 Qızılgül ətirli xatirə

10:24 “2000 manata görə qızımı öldürdülər”

10:20 Rusiya və Türkiyə 820 mln dollar dəyərində müqavilələr razılaşdırıblar

10:16 Qarabağ “düyünü”nə kim “düyün” vurur - Rusiya, yoxsa Qərb?

10:12 Oğul atasını şadlıq evində bıçaqladı

10:08 Boş yerlərə ixtisas seçimi elan olunub

10:04 Manatın bu günə olan məzənnəsi

10:00 Bakını toz-duman bürüdü – Foto

9:57 Naməlum investor Cahangir Hacıyevin zavodunu aldı

9:54 Şəki sakini güllələndi

9:50 Neft ucuzlaşdı

9:47 “Qarabağ” tarix yazmağın bir addımlığında

9:43 Atəşkəs 143 dəfə pozulub - Cəbhədən son xəbər

9:40 Valideynlərin repetitor dərdi - çıxış yolu nədədir...

9:37 Azərbaycan o reytinqdə gerilədi - Siyahı

9:34 Şimali Koreya döyüş başlıqlarının sayını artıracaq

9:30 Rüfət Aslanlının sirli-sehrli dünyası: Bahalı şərablar, dəbdəbəli otellər, zinət əşyaları...

9:27 İrəvan üçün sürpriz Qarabağ ssenarisi

9:23 Füzuli və Cəbrayılın işğalından 24 il ötür

9:20 Bakıda üç qardaş salam vermədiklərinə görə bıçaqlanıb

9:17 Sabiq baş nazir azadlığa buraxıldı

9:14 Trampın Əfqanıstandakı əsl niyyəti ortaya çıxdı

9:10 Nazir təyinatı təkzib olunan polis general-mayoru kimdir?

9:07 Eldar Mahmudovu Nardaranda saxlayan səbəb

9:03 Meyxana ustası dünyasını dəyişib: Bayram Kürdəxanılını avtomobil vurub

9:00 ABŞ Rusiyada vizaların verilməsini dayandırır

0:59 Paris son 10 ilin rekordunu təzələdi

0:47 “Qarabağ” əks-hücumlara üstünlük verəcək”

0:34 Avtomobildən Tramp şəklində narkotik tapıldı

0:21 Ayrıldığı deyilən müğənni haqda ilginc iddia - Foto

0:13 “WhatsApp”da statuslar rəngli olacaq

0:02 Bu gün bürcünüz nələr vəd edir?

22 AVQUST

23:59 “İlklərə daha birini əlavə etmək istəyirik” – Tahir Gözəl

23:54 Azərbaycan güləşçisi dünya çempionatının bürünc medalını qazandı

23:48 Poroşenkodan Donbasa dair yeni təklif

23:43 Barselona hücumu: daha böyük faciə ola bilərdi

23:37 Bakıda avtobus sürücüsünə silah çəkən şəxs saxlanılıb - Video

23:31 Terrorçular 80-dən çox uşaqdan kamikadze kimi istifadə ediblər

23:25 Daş atma bayramında 462 nəfər yaralandı

23:19 Şəki sakinini ilan sancdı

23:13 “Mərhələni keçəcəyimizə inanırıq” – Miçel

23:07 Bakıda mindən artıq yaşayış binası söküləcək – Qərar

23:01 Latviyada çadra qadağan olunur

22:55 5 mərtəbəli binada yanğın: 3 nəfər xilas edildi - Video

22:44 Azərbaycan və Aİ arasında yeni danışıqlar başlayır

22:38 “Kopenhagen”in üzvləri “Qarabağ”la oyun haqda: 100 faiz hazırıq

22:32 Yeni serial birinci bölümdən tənqid olundu

22:26 Narazılar “Azərişığ”ın maşınını yandırdılar - Rəsmi mövqe

22:20 Bir gündə 84 cinayət törədilib

22:14 “Şansdan maksimum istifadə etməyə çalışacağıq” - Qurban Qurbanov

22:08 Suriyada hava zərbələri nəticəsində 50 dinc sakin həlak olub

22:02 Fazil Mustafa: Türkiyə Qarabağa görə belə bir addım atmaz

21:56 İran PKK-ya qarşı Türkiyə ilə birgə əməliyyat planlaşdırmır

21:51 “Seltik” Çempionlar Liqasının qrup turnirinə vəsiqə qazandı

21:45 Məşhur çeçen əsilli kriminal avtoritet Bakıda niyə saxlanıldı?

21:39 İraq ordusu Telafer şəhərinin bir hissəsini İŞİD-dən azad edib

21:33 “Dedi ki, yaxşı edirəm, söyüb bıçaqladı” - Video

21:27 Türkiyədə bağa ildırım düşdü - 6 nəfər yaralandı

21:21 Şimali Koreyadan ABŞ-a növbəti hədə

21:15 Türkiyə millisinin sabiq qapıçısı həbs edildi – FETÖ ittihamı

21:09 Dünya çempionunu öldürən azərbaycanlı polisə təslim olub

21:03 “Barselona” klubu Neymara qarşı 8,5 milyon avroluq iddia qaldırıb

20:57 Azərbaycanda ikili vətəndaşlıqla bağlı deputatdan açıqlama

20:52 Rakka yenidən bombalandı - 78 ölü

20:46 Dənizdə batan şəxs xilas edilib

20:40 ABŞ hökuməti KXDR-lə əlaqələrinə görə rusiyalılara qarşı sanksiya tətbiq etdi

20:34 Sürücülərin nəzərinə: bu yol sabahdan bağlanacaq

20:28 Gürcüstana 3 helikopter, 15 texnika, 126 nəfər canlı qüvvə göndərilib

20:22 Maldiv adaları 60 ildən sonra ölüm hökmünü yenidən tətbiq edəcək

20:16 İsmayıllıda kütləvi dava - 4 nəfər xəsarət aldı

20:10 Rusiya ordusunun xüsusi təyinatlı dəstəsi Ermənistan dağlarında təlim keçir

20:04 Bakıda evə basqın: ev sahibi döyüldü

19:58 Ağcabədidə avtomobil hasara çırpılıb, xəsarət alanlar var


ANALİZ

...

Qərb dövlətləri 1990-cı ildən bəri dörd milyon müsəlmanı qətlə yetirib – Araşdırma

Tarix 04.08.17, 10:10

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6


Yeni Akit (Türkiyə), 03.08.2017


Qərbin müsəlman dünyası ərazisində 1990-cı illərdən başladığı müharibələrdə dörd milyondan çox adam həlak olub.

Mərkəzi Vaşinqtonda olan “Həkimlər sosial məsuliyyət uğrunda” adlı təşkilat keçən ay ABŞ “terrorizmə qarşı müharibə”yə təkan verəndən bəri mülki vətəndaşlar arasındakı ölümlərin sayına işıq salan  araşdırmaların nəticələrini dərc edib. 11 sentyabr teraktından sonra həlak olmuş mülki şəxlsərin sayı 1,3-2 milyon nəfər təşkil edir.

Nobel mükafatı laureatı olan həkimlər 97 səhifəlik hesabatda ABŞ-ın birbaşa müdaxiləsindən sonra İraq, Əfqanıstan, Pakistanda mülki əhalinin itkilərini təhlil ediblər. İndiyədək azdan-çoxdan dəqiq rəqəmlər üzə çıxarmağa nail olunmasa da, bu araşdırma mülki şəxslər arasındakı itkini maksimal şəkildə dürüst hesablamaq cəhdini ifadə edir.

Hesabatda mülki əhalinin itkiləri haqda daha erkən hesabatlara diqqət yetirilir, media meynstrimi (ingiliscə: əsas yön-tərc.) sərt tənqidə məruz qalır. Deməli, məsələn, məruzədə xatırladılır ki, KİV-lərin məlumatına görə, İraqda mülki əhalinin itkisi 110 min nəfər təşkil edib, amma “Həkimlər sosial məsuliyyət uğrunda” təşkilatının versiyasına görə, bu rəqəm həqiqətdən xeyli uzaqdır.

İraq

Müharibənin başlanğıcından İraqın ən-Nəcəf şəhərində ancaq 1354 ölüm haqda məlumat verilsə də, məruzədə informasiya keçib ki, bölgədə cəmi 40 min adam dəfn edilib. Aviazərbələr üzrə statistika üçün də oxşar durum səciyyəvidir. Gerçək rəqəmlər haqqında məlumat verilən hava hücumlarının sayından daha yuxarıdır.

“Həkimlər sosial məsuliyyət uğrunda”  qurumunun məruzəsində qeyd olunduğu kimi, mülkin əhalininn itkisinin qiymətləndirilməsində istifadə olunan üsul bir çox baxımdan yanlışdır və siyasiləşdirilib. Hesabatların əksəriyyəti zorakılıq səviyyəsinin qıcqırdığı bölgələri nəzərə almır. Bəzi hesabatlarda yalnız o dövrün İraq səhiyyə nazirliyi kimi qaynaqlarından birtərəfli məlumatlar verilir. Bəzi hesabatlarda isə rəqəmlər ABŞ-ın basqısı altında dəyişdirilib.

“Həkimlər sosial məsuliyyət uğrunda”nın dəyərləndirdiyinə görə, Amerikanın İraqa müdaxiləsinin gedişində həlak olmuş dinc sakinlərin sayı bir milyona yaxındır. Əfqanıstanda itkilər 220 min, Pakistanda 80 min səviyyəsindədir. Məruzədə qeyd olunur ki, bu rəqəmlər ən aşağı göstəricilərə əsaslanır və mülki əhalinin gerçək itkiləri iki milyonu aşa bilər.

Qərbin İraqa ilk müdaxiləsi 1991-ci ildə Fars körfəzində müharibə ilə başlayıb və bu ölkəyə nisbətdə sanksiyalarla davam edib. Ehtimal olunur ki, bu müharibə və tətbiq edilmiş sanksiyalar İraqda 200 minə yaxın mülki şəxsin həlakını törədib. Müharibədən sonrakı dövrdə sanksiyalar nəticəsində həlak olan dinc sakinlərin sayı 1,7 milyondur. Beləliklə, 2003-cü ildə ikinci müharibənin başlanğıcına qədər İraqda öldürülmüş mülki şəxslərin sayı iki milyona çatır. İndiki anda mülki əhalinin itkisi üç milyonu keçib.

Əfqanıstan

Ehtimal oluinur ki, Sovet İttifaqının gedişi, hakimiyyətin taliblər tərəfindən ələ keçirilməsi və  ABŞ müdaxiləsindən sonra Əfqanıstanda başlanmış vətəndaş müharibəsi fonunda bütün bu müddətdə birbaşa və ya dolayısı ilə davam edən müharibələr üzündən həlak olanların sayı 200 mindən 2 milyona qədərdir. Bu ölkədə mülki əhali itkisinin önəmli hissəsi hesabatlar və mətbuatda əksini tapır.

Taliblərin idarəçiliyi dönəmində bu ölkəyə qarşı tətbiq edilmiş  sanksiyalar müddətində ərzaq çatışmazlığı və xəstəlik üzündən əksəriyyəti uşaqlar olan minlərlə dinc sakin həlak olub. Və 2001-ci ildə ABŞ müdaxiləsi zamanı böyük sayda mülki şəxs qətlə yetirilib. Məlumat verilir ki, gecə reydlərinin gedişində, Amerika hərbçilərinin xaotik hücumu, pilotsuz təyyarələr və helikopterlərdən istifadə ilə endirilən aviazərbələr, ABŞ dəstəyi ilə hökumət qüvvələrinin əməliyyatları zamanı onlarla dinc sakin ölüb. Bu cür böyük ərazisi və təcrid olunmuş rayonlara malik olan ölkədə mülki əhalinin itkisi haqda çox vaxt məlumat da olmur.

Pakistan

ABŞ-ın Əfqanıstandakı müharibəsinin faktiki olaraq arxa həyəti olmuş Pakistanda da mülki əhalinin itkisi mühüm problemdir. “Taliban”ın öz varlığını sürdürdüyü tayfa əraziləri tez-tez Amerika hərbi təyyarələri və pilotsuz uçuş aparatlarının hədəfi olur. Məlumdur ki, bu hücumlar nəticəsində həlak olanların önəmli qismini mülki şəxslər təşkil edir. Digər tərəfdən, ABŞ dəstəyi ilə Pakistan ordusunun bu bölgəyə nisbətdə həyata keçirdiyi hücumlar da böyük sayda mülki əhalinin həlakına səbəb olub. Xəbər verilir ki, Pakistanda “terrorizmə qarşı müharbə”nin başlanğıcından bəri 80 min dinc sakin öldürülsə də, təxmin edildiyi kimi, gerçək rəqəmlər xeyli yüksəkdir.

Lakin Qərb güclərinin apardığı müharibələrdə mülki şəxslərin həlakında təkcə ABŞ günahkar deyil. Rusiya, Fransa, Böyük Britaniya kimi ölkələrin də bu hissə üzrə zəngin xidmət siyahısı var.

Qafqaz

Sovet İttifaqının dağıldığı dövrdə alovlanan müharibələr Rusiyanın əsrlərlə idarə etdiyi bölgədə mülki əhaliyə çox böyük ziyan vurub. 1994-cü ildə I çeçen müharibəsi ilə başlanmış münaqişələr nəticəsində həyatını itirmiş mülki şəxslərin sayı XXI əsrin başlanması ilə bir qədər intensivliyini azaldıb – təxminən, 200 min nəfər. Rusiya tərəfindən qəddar bombardmanlar və bir çox yaşayış məskənlərinin, hər şeydəın əvvəl Qroznının praktik olaraq yerüzündən silinməsi faktı indiyədək yaddaşlarda təzədir.

Somali

Bu ölkədə otuz ildən çox baş verən daxili münaqişələrdə ABŞ və BMT-nin iştirakı mülki əhali arasındakı itkilərin daha da çoxalmasına səbəb olub. Bu bölgədə mülki şəxslərin BMT sülhməramlıları tərəfindən zorlanması barədə məlumat verilir. Ölkədə mülki əhali arasındakı ölümlər üzrə gətirilən rəqəmlər, ən azı, 300 min təşkil edir və 500 minə çatır.

Əlcəzair

Güman edilir ki, İslam Xilas Cəbhəsinin yüksəlişindən sonra meydana çıxan vətəndaş müharibəsində, sonra isə hərbi çevrilişdən sonra 150 min dinc sakin qətlə yetirilib. Məlumdur ki, Fransanın dəstəklədiyi ordunun mülkin əhaliyə münasibətdə işgəncələrdə, qətllərdə əli var. Digər tərəfdən, mülki şəxslərin həlakında həmçinin mühüm amil Silahlı İslam Qrupu (GIA) olub – hesab olunduğu kimi, ona bəzi kəşfiyyat qurumları nəzarət edir.

Bosniya

Avropanın mərkəzində BMT sülhməramlıları kontingentinin gözü qabağında baş verən vətəndaş müharibəsi mülki əhalinin kütləvi qətli halları ilə zəngindir. Bu bölgədə həyatını itirmiş 50 min nəfər mülki şəxsin böyük qismini Bosniya müsəlmanları təşkil edir. Bosniyada indiyədək kütləvi dəfnlər aşkarlanır, oradan yüzlərlə həlak olmuşların cəsədləri çıxarılır.

Hələ Suriya, Yəmən, Fələstin kimi bir çox bölgələrdə Qərb güclərinin başlatdığı müharibələr minlərlə insanın həyatını aparıb. Bu ölümlər beynəlxalq birlik üçün rəqəmdən özgə bir şey olmadığı ilə yanaşı həm də həqiqətdən çox uzaqdır. Mülki əhalinin gerçək itkiləri tez-tez sirr olaraq qalır.  

***
Qəribədir ki, türkiyəli həmkarımız bu mövzu kontekstində Rusiya-Ermənistan güclərinin fəal iştirakı və Qərbin siyasi dəstəyi ilə Azərbaycanda baş vermiş qanlı 20 yanvar faciəsi, Xocalı qırğını, 90-cı illərdə Bakı metropolitenində təşkil edilmiş qəddar teraktlar, erməni  qüvvəlrinin Qarabağ müharibəsinin gedişində və soydaşlarımızı Qərbi Azərbaycandan yurd-yuvasından didərgin salarkən törətdiyi qanlı qətlləri, Azərbaycan türklərinə tutduğu divanı ümumiyyətlə yad etmir…  
(Strateq.az)

pia.az









Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


ANALİZ

design-img

Vernisaj

Kardaşyan Amerikada it hesabına necə ulduza çevrildi?

bitmap-img3

Rakurs

Vurma cədvəlini bilməyən direktor və... Nazirin 248 saylı məktəbdə baş verənlərdən xəbəri varmı?

bitmap-img3

Seçmələr

Masallının icra başçısı barədə korrupsiya faktları - Foto

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru