Xəbər xətti

23 MAY

12:55 Şəhid hərbçinin medalı ailəsinə təqdim olundu

12:52 Rusiyanın TANAP təşvişi: TANAP layihəsi ruslarda niyə qorxu yaradır?

12:48 Banklardan oğurlanmış milyonlarla vəsait donduruldu

12:45 Hadı Rəcəbli: ““Facebook” ailələri dağıdır”

12:41 Qazaxıstanın millimizlə oyun üçün heyəti açıqlandı

12:37 Cəlilabadda büdcə pulları qarət olunur

12:33 Nazir aparat rəhbərini işdən azad etdi

12:29 Deputat: “Qız qaçırma insan oğurluğu deyil”

12:26 Hadi Rəcəbli: “Məni niyə təhqir edirlər?”

12:23 Hər il qeyri-rəsmi nikahdan 2000-ə yaxın uşaq doğulur

12:18 Bill Geytsdən yay mütaliəsi üçün məsləhət

12:15 Yeni nazir İnam Kərimov Əbülfəz Məlikovu çək-çevirə sala bilər

12:11 Özünü lallığa vurub casusluq edən azərbaycanlı

12:07 Səhərlər daim yorğun olanlara xəbərdarlıq

12:03 Xalq artisti: “Uşaqlarımı az görürəm”

12:00 29 yaşlı oğlan intihar etdi

11:56 Nazirliklərdə boşalan yüksək postlar

11:53 “Azərbaycanda boşanma hallarının sayı 2 dəfə artıb”

11:48 4 ayda Azərbaycana 847 midən çox turist gəlib

11:45 Bakının 2 yolunda hərəkət məhdudlaşdırılır

11:41 “Dini kəbinkəsmə hüquqi əhəmiyyətə malik deyil”

11:37 Erməni hərbçi postda ölü tapıldı

11:33 “O, Bakının riyakar və etibarsız müttəfiqidir”

11:30 “TANAP Azərbaycan və Türkiyənin mövqelərini daha da gücləndirəcək”

11:26 Qızıl ucuzlaşıb

11:22 Tiflisdə itkin düşən azərbaycanlı tələbə tapıldı

11:19 Bərdədə maşın piyadanı vurdu

11:16 Xaricdə pulsuz təhsil bərpa edilsə, nə baş verəcək?

11:12 ABŞ Paşinyana 140 milyon dollar ayıracaq

11:09 ABŞ İranı içdən dağıtmaq istəyir - Təhlil

11:05 Əkilməyən torpaqlar geri qaytarılır

11:01 Azərbaycanlı aktrisa modellik edəcək

10:57 “May ayı üzrə pensiyaların ödənişi başa çatdırılıb”

10:54 Amerikalı yazıçı vəfat edib

10:50 Narkotik maddələr becərən şəxslər tutuldu

10:47 Cavid Qurbanov: “İndi adam balası kimi işləyirlər”

10:42 Ötən gün axtarışda olan 22 nəfər saxlanılıb

10:38 NASA Günəşdə nəhəng dəlik aşkarladı

10:34 Paşinyanın ikibaşlı oyunu: Putin dözməyəcək

10:31 Saxta əlillik problemi və Səlim Müslümovun populizmi - Problem həll olunacaqmı?

10:27 5 yazıçımıza “Ədəbiyyat adamı” mükafatı verildi

10:23 Azərbaycan nefti bahalaşdı

10:20 Türkiyədə 70 hərbçinin həbsinə sanksiya verilib

10:16 Qəbiristanlıqlar bələdiyyə mülkiyyətinə verilib

10:12 Su İdmanı Sarayında məşq edərkən öldü

10:08 Azad Rəhimovun oğluna: “Rəhbərliklə oyun oynamağa cəhd etmə”

10:04 Problemli kreditlər yenidən gündəmdə

10:00 Gədəbəydə güclü yağış bəzi fəsadlar törədib

9:55 Neft ucuzlaşdı

9:50 BMT-nin İnsan Hüquqları Şurasında Azərbaycanın milli məruzəsi dinlənilib

9:46 Sabirabadda narkotik əkən iki yeniyetmə saxlanıldı

9:42 Parisdə 100 tələbə saxlanıldı

9:38 Çimərliklərdə monitorinqlər başladı

9:34 Atəşkəs 92 dəfə pozulub

9:30 73 yaşlı qadın baş prokuror təyin edildi

9:25 Əli İnsanov azadlığa buraxıla bilər

9:21 “Milan” Avropa Liqasından uzaqlaşdırıla bilər

9:17 OPEK iyunda neft hasilatının həcmini artıra bilər

9:13 Kamçatka sahillərində güclü zəlzələ olub

9:08 AST Telmanın obyektinin qiymətini 300 milyon endirib, yenidən satışa çıxardılar

9:04 İsrail təyyarələri Qəzza zolağına zərbələr endirib

9:00 Həftəsonu əfv sərəncamı veriləcək

0:55 Kral Salmana qarşı qiyam hazırlanır

0:48 Avropa İttifaqı - Azərbaycan danışıqlarının növbəti mərhələsi keçiriləcək

0:36 Fransızlar dünyanın ən kiçik evini tikdilər

0:28 Ölkəyə benzil idxalı artıb

0:16 “WhatsApp”da yenilik

0:03 Bu gün bürcünüz nələr vəd edir?

22 MAY

23:55 3 alpinist Qubada niyə həlak olub?

23:42 Yaşıl çay yaddaş xəstəliklərini məhv edir

23:38 Kərə yağı adı ilə satılan yağlar ziyanlıdırmı?

23:25 ABŞ səfirliyinin əməkdaşları Venesueladan qovuldu

23:12 Tokio London və Amsterdamla əməkdaşlıq edəcək

23:07 Litvaya 1500 vahid hərbi texnika gətiriləcək

22:59 8 polkovnik həbs edildi

22:44 Ukrayna ilk dəfə bu raketi sınaqdan keçirdi

22:39 Beyons tarixi abidəni satın aldı

22:26 Azərbaycanın valyuta ehtiyatları 2,2 milyard dollar artıb

22:11 Ramazan ayının yeddinci gününün duası

22:04 Gürcüstan vətəndaşlarından ibarət cinayətkar dəstə saxlanılıb

21:57 Cəlilabadda sərxoş piyadanı avtomobil vurub

21:44 Maduro növbəti 7 il müddətinə prezident elan edildi

21:37 Ölkənin qızıl-gümüş bazarı bahalaşdı

21:25 İngiltərə Futbol Assosiasiyası “Arsenal” klubunu cərimələyib

21:12 ABŞ və Cənubi Koreya prezidentlərinin görüşü keçirildi

21:03 İbrahimoviç ABŞ-da ilk qırmızı vərəqəsini aldı

20:55 Prezident yol polisləri ilə bağlı sərəncam imzaladı

20:47 Məleykə Abbaszadədən abituriyentlərə xəbərdarlıq

20:36 “Kataloniya üsyanı”na Rusiyanın müdaxiləsi təsdiqlənib

20:24 Şimali Kipr türk lirəsindən imtina edir

20:12 Kredit ittifaqları bir-brinin ardınca niyə ləğv edilir?

20:05 Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin bir qrup əməkdaşı təltif edilib

20:01 Pakistanda son 4 gündə 65 nəfər istidən ölüb

19:55 Kürdəmirdə avtomobil aşdı: yaralılar var

19:51 TAP-a qarşı çıxanlar İtaliyada hökumət formalaşdırır

19:47 Ulduz futbolçu Kəbəni ziyarət etdi

19:42 ABŞ-da marixuana çəkənlər həbs olunmayacaq

19:38 Aqrar Tədqiqatlar Mərkəzi yaradılacaq

19:33 Ələtdə Azərbaycan-Çin sənaye şəhərciyi salınacaq

19:27 İsrail beynəlxalq məhkəməyə veriləcək

19:23 DİM: Abituriyentlərdən 648 nəfəri imtahanda iştirak etməyib

19:18 Ərdoğan Fələstin liderinə zəng etdi

19:14 İran prezidenti İlham Əliyevi təbrik etdi

19:11 Qətərdə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi qeyd olundu

19:06 Qabonun dövlət başçısı Prezident İlham Əliyevi təbrik edib

19:03 DİM: 28 nəfərin imtahan nəticələri ləğv edilib

18:59 Bakıda əl qumbarası tapılıb

18:55 İlham Əliyev sərəncam imzaladı

18:50 Goranboya 2 milyon manat ayrıldı

18:45 Böyük Britaniya Kraliçasından İlham Əliyevə təbrik

18:41 İlham Əliyevdən əmisi ilə bağlı sərəncam

18:37 Neft bahalaşır

18:33 Səudiyyə Ərəbistanı Krallığının vəliəhdindən İlham Əliyevə təbrik

18:29 ABŞ-Şimali Koreya danışıqları pozula bilər

18:25 Bakıdakı partlayışa görə vəzifəli qardaşlar həb edildi

18:21 Çovdarovun səhhəti pisləşdi, danışa bilmədi

18:21 Çovdarovun səhhəti pisləşdi, danışa bilmədi

18:17 Çavuşoğlu: “İsrail etdiklərinə görə hesab verəcək”

18:12 Sabah bu ərazilərdə qaz olmayacaq

18:08 ““Şimal axını-2” layihəsi dayandırılmalıdır”



ANALİZ

...

NATO-dakı müttəfiqləri Türkiyə üçün ən böyük təhlükələrə çevrilir - Təhlil

Tarix 07.02.18, 23:20

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6



Pyotr Akopov

"Vzqlyad", 07.02.2018


Türkiyə ABŞ-dan Rusiyaya sarı getdikcə daha güclü şəkildə dönüş edir. Önəmlidir ki, söhbət təkcə siyasi rəhbərliyin kursundan deyil, həm də bu ölkə əhalisinin əhvali-ruhiyyəsindən gedir və ictimai rəy sorğuları  bundan aydın şəkildə xəbər verir.

Bu prosesin, mübaliğəsiz, tarixi əhəmiyyəti var – özü də yalnız Moskva və Ankara üçün deyil.

Rusiya təyyarəçisi Roman Filipovun Suriyada qəhrəmancasına ölümü Türkiyəyə qarşı yeni iddialar dalğası doğurdu. Bəziləri hətta deyirlər ki, Bizim Su-25-i vurmuş SZRK-i İdlib əyalətində cihadçılara, az qala, türklər tədarük ediblər.

Bununla belə, gerçəklikdə Filipovun Rusiyaya göndərilmiş cəsədini silahlıların əlindən qurtarmağa türklər yardım ediblər. Amma Rusiya və Türkiyəni dalaşdırmaq istəyənlər çoxdur, bir də Rusiyada Türkiyə tərəfinə inamsızlıq hələ də böyükdür. Həm iki ildən artıq vaxtda Türkiyə səmasında bizim Su-25-in məhv edilməsindən sonra, həm də özünəxas şəkildə qavranılan “tarixi ənənələr” nəticəsində: guya, türklərlə həmişə vuruşmuşuq, onlara heç inanmaq olmaz.

Lakin son Rusiya-Türkiyə müharibəsindən artıq yüz il keçib. Və türklərlə əvvəlcə qarşılıqlı vuruşan müxtəlif qüvvələri dəstəklədiyimiz Suriya müharibəsində (yəni faktiki olaraq cəbhə xəttinin fərqli tərəflərindəydik) indi təkcə birgə fəaliyyətə deyil, həm də ümumi maraqların anlaşılmasına nail ola bilmişik. Rusiyanın Türkiyə ilə münasibətləri Suriya müharibəsinin sınağından keçərsə, onda bunun son dərəcə möhkəm xarakterindən danışmaq olar.  Və strateji tərəfdaşlığın hər iki ölkə üçün açdığı böyük perspektivlərdən.

Lakin iki ölkənin xalqları buna hazırdırmı? Bu, mənasız sual deyil – xüsusən də ona görə ki, Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin perspektivi haqda şəkkə köklənmiş analitiklər daim vurğulayırlar ki, iki ölkənin yaxınlaşması, hər şeydən əvvəl, iki prezidentin – Putin və Ərdoğanın geopolitik seçiminin nəticəsidir. Guya, münasibətlərin möhkəmlənməsinə istinad etmək onlara sərfəlidir – özü də, az qala, ona görə ki, bu qayda ilə Qərbdən güzəştlərə nail olunsun. Putinlə Ərdoğan olmayanda və ya onların Qərblə münasibətləri dəyişəndə isə bütün Rusiya-Türkiyə “hava qəsrləri” beləcə buxarlanacaq.

Bu cür “analiz” şüurlu ləkə yaxmağa  bərabərdir, lakin hər halda buna sadəcə etinasız yanaşmaq olmaz. Həqiqətən də, Türkiyə Rusiya HKQ-nin Suriya əməliyyatı başlanan zaman ikili oyun aparıb və nəticədə təyyarəçimizin həyatına və Rusiya-Türkiyə münasibətlərində doqquz aylıq fasiləyə başa gəlib. Lakin Ərdoğan o vaxtdan bəri öz yolunu keçib – təkcə Peşkovun ölümünə görə üzr istəməklə deyil, həm də dövlət çevrilişinə cəhdin gedişində hakimiyyətdə duruş gətirməklə. Ərdoğan öz seçimini edib və daha Rusiya-Amerika ziddiyyətləri ilə oynamayacaq. Onun ABŞ-a münasibətdə ritorikasının getdikcə sərtləşməsi təsadüfi deyil və çərşənbə axşamı Vaşinqtonu yenidən antitürkiyə əhvali-ruhiyyəsində məzəmmət edib: “Bizdən soruşurlar, Suriyadakı əməliyyatımızı nə vaxt qurtaracağıq? Bəs siz (ABŞ) artıq Əfqanıstandan, İraqdan gedibsiniz? Siz deyirsiniz ki, İŞİD daha yoxdur. Onda orada niyə qalırsınız? Deməli, sizin Türkiyəyə qarşı, İrana qarşı və ola bilsin, Rusiyaya qarşı hesablamanız var. Amma biz möhkəm duracağıq”.

İran və Rusiya ilə münasibətlər Türkiyə üçün geopolitik seçimə çevrilir – təkcə Suriyada deyil, həm də geniş, Yaxın Şərqdə və kürəsəl durumda. Hətta üç prezidentin görüşləri artıq müntəzəmləşib. Əslində, Rusiya-Türkiyə-İran üçbucağındakı münasibətlər bu ölkələrin liderlərinin istək və əhvali-ruhiyyəsi ilə deyil, dövlətlərimizin obyektiv maraqları ilə müəyyən olunur. Həm də Rusiya və Türkiyənin o qədər sayda qarşılıqlı sərfəli layihələri var – energetikadan başlamış geopolitik layihələrə qədər. İki ölkənin etibarlı strateji münasibətlər qurmaqdan imtinası, sadəcə, axmaqlıq olardı.

Türkiyənin NATO-ya mənsubluğu, Avropa Birliyinə daxil olmağa hədəflənməsi artıq əvvəlki rolu oynamır – həm Avrointeqrasiyaya ümidlərin xəyaliliyinin dərki, həm də NATO və ABŞ-dan asılılıqdan narazılıq yetişib. Hətta Suriyada müharibə və Rusiya S-400-lərinin tədarükü (yəni ABŞ-ın basqısına baxmayaraq, onu almaq qərarı) bölgə dövləti kimi Türkiyənin tam ehtiyacsızlığı haqda məsələ qoyur. Ərdoğanın böyük və ehtiyacsız Türkiyə qurmaq qərarı isə özlüyündə Ankaranı Rusiya ilə daha sıx əməkdaşlığa təhrik edir. Ölkəmizin çevrələnməsi üzrə Atlantika oyunlarına qatılmayan müstəqil və güclü Türkiyə Rusiyaya əl verir.

Bununla yanaşı, Türkiyənin özündə ölkəmizə münasibətdə xof və inamsızlıq elə hey qızışdırılır – həm Türkiyənin Atlantika əlaqələrinin zəifləməsi və qırılmasına yol vermək istəməyənlər, həm də Rusiyaya bütünlükdə müsəlmanların, xüsusən də türklərin tarixi düşməni kimi baxanlar tərəfindən. Türkiyə cəmiyyətindəki əhvali-ruhiyyədən xəbər verən ictimai rəy sorğularının nəticələri bununla maraqlıdır.

Deməli, Türkiyənin “Optimar” araşdırma şirkətinin keçirdiyi sorğunun nəticələrinə əsasən (bunu “Anadolu” agentliyi göstərir), sorğulananların 62%-i Türkiyənin Rusiya ilə yaxınlaşmasını müsbət hadisə adlandırıb. Cəmi 22% buna mənfi yanaşır, daha 15%-in müəyyən mövqeyi yoxdur. Bu sorğudaca türklərdən soruşublar: “Özünüzü ABŞ-ın əleyhdarı sayırsınızmı?” və 72% təsdiq cavabı verib. 23% də “qismən” deyib və yalnız 5,4% mənfi cavab verib.

Ştatlardan narazıların nəhəng rəqəmi amerikalıların təkcə kürdlərə dəstəyi ilə bağlı təzə durumu deyil, həm də Amerikanın Türkiyənin  işlərinə qarışmaqla bağlı getdikcə toplanan narazılığı ifadə edir. Yekunda ABŞ Türkiyə cəmiyyətindəki rəğbəti tamamilə itirib.

"AGS GLOBAL" araşdırma şirkəti, təxminən, dörd yüz türk iş adamı arasında sosioloji sorğu keçirib: onlardan 66%-i məlumat verib ki, ABŞ-a mənfi yanaşır, 13% müsbət münasibətdən danışıb və 21% dəyərləndirmədən çəkinib.

“Türkiyə xarici siyasətdə hansı ökələrlə birgə hərəkət etməlidir?” sualıyla başqa bir sorğuda 13,6% ABŞ-ın adını çəkib (2013-cü ildə belələri 23%, əvvəllər isə daha çox idi).

Kadir Has universitetinin keçən ay keçirdiyi sorğu üzrə ABŞ Türkiyə üçün təhdidlər arasında hətta İsraili də geridə qoyaraq birinci yerdə olub – 64%-dən çox adam Amerikanı “ən böyük təhlükə” adlandırıb. Üçüncü yerdə 50%-lə Böyük Britaniya olub və bu ölkə ABŞ kimi Türkiyənin NATO üzrə müttəfiqi ola-ola. Lakin burası da var ki, NATO üzrə qalan müttəfiqlər də yalnız Ermənistan və Suriya ilə İraqı (türklər burada Bağdadla Dəməşqdən deyil, oradakı kürdlərdən ehtiyat edirlər) qabağa buraxaraq siyahının sıradakı sətirlərində Fransa, Almaniya, Yunanıstan, NATO və AB-nin başqa ölkələri görünüb.

Türklər Azərbaycanı birmənalı şəkildə dost sayırlar, lakin əbədi rəqib İran və qardaş sünni Pakistan dost ölkələr kimi Qərbi qabaqlayıb. Amma  bunların hamısı islam ölkəsidir – bəlkə, məsələ islam dünyasına dönüşdədir? Xeyr, təkcə bu deyil – çünki həm Çin, həm də Rusiya türklər tərəfindən getdikcə daha çox dost dövlətlər kimi qəbul edilir.

Və buna görə də Türkiyənin zaman keçdikcə ŞƏT-ə daxil ola biləcəyi haqda söz-söhbət artıq boş fantaziya görünmür (Avrasiya Birliyi ilə ticarətdə özəl iqtisadi status əldə etmək istəyi kimi).

Tərcümə Strateq.az-ındır.


pia.az









Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


ANALİZ

design-img

Vernisaj

Paşinyanın ikibaşlı oyunu: Putin dözməyəcək

bitmap-img3

Rakurs

“Avtomatla gəlib, bahalı atlarımı apardı” - Polis rəisinə ittihamlar, Video

bitmap-img3

Seçmələr

“Elmira Axundova deputat blankında Eldar Mahmudova yazmışdı ki…”

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru