Xəbər xətti

19 NOYABR

21:55 ABŞ generalı Trampın nüvə zərbəsi barədə əmrini yerinə yetirməyəcəyini bəyan edib

21:45 İranda Şəhriyarın büstünü dağıtdılar

21:40 Handenin yataq otağında onun şəkli var

21:33 Türkiyənin məşhur ağır atleti Naim Süleymanoğlu dəfn edilib

21:22 Qadını döyərək öldürüb, sonra onunla cinsi əlaqədə olub

21:05 "Rusiya Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanmasında maraqlıdır"

20:50 Sabunçuda kütləvi dava: iki nəfər bıçaqlandı

20:33 Jirinovski Putini “Ali hökmdar” adlandırmağa çağırdı

20:20 Saakaşvilinin sürücüsünü amansızcasına döydülər

20:10 İtaliyada zəlzələ olub- 4,4 bal gücündə

19:50 Bakıda universitetin qarşısından tələbə qız qaçırıldı

19:40 Əfqanıstan xüsusi təyinatlıları “Talibanın” əsir saxladığı30 nəfəri azad edib

19:20 “Qəbələ” səfərdə “Neftçi”ni məğlub etdi

19:12 Rusiyanın xarici işlər nazirinin Azərbaycana səfəri başlayıb

19:05 Saakaşvili: Ukraynanın baş naziri olmağa hazıram

18:33 Şamaxıda qəzada 3-ü bir ailənin üzvü olmaqla, 4 nəfər ağır xəsarət alıb

18:20 Qaxda çətin keçilən dağlıq ərazidəki yanğın söndürüldü

18:05 Siyəzəndə “Mercedes” işıq dirəyinə çırpılıb- Ölən və yaralanan var

17:50 Çin 2030-cu ildə futbol üzrə dünya çempionatınaev sahibliyi etməyi planlaşdırmır

17:40 Tatlıses yeni sevgilisi ilə sarmaş-dolaş

17:33 Suriyada terrorçular dəyirmanı raket atəşinə tutublar:12 ölü, 27 yaralı

17:23 Brüsseldə Qarabağ forumu: Bakının daha bir diplomatik həmləsi

17:17 Zimbabve prezidenti aclıq aksiyasına başlayıb

17:12 “Quska“ Hacı İbrahimin kabinetini necə gülləboran etdirib

17:05 Ağstafada avtomobilin vurduğu 8 yaşlı uşaq ölüb

16:50 Bütün dövrlərin və xalqların ən varlı adamı Mali imperatoru mansa Musa

16:45 Prezident İlham Əliyev icra başçısını təltif edib

16:40 Ermənistanda çavuş və əsgər hərbi hissədən qaçdı

16:23 Azərbaycan məhsullarının Rusiyaya ixracı ilə bağlı yeni razılıq əldə edilib

16:18 Türkiyə 2026-cı il Qış Olimpiya Oyunlarınaev sahibliyi edə bilər

16:12 "NATO-nun Türkiyəyə qarşı bu hərəkəti təəssüf doğurur"

16:05 Fransada polis 3 nəfəri qətlə yetirib

15:49 Rusiya Xəzərdə geniş miqyaslı hərbi təlim keçirir

15:37 Türkiyə sahillərində zəlzələ olub - 4,2 bal gücündə

15:30 Bakıda universitetin qarşısından tələbə qızı qaçırdılar

15:21 Azərbaycanlı qadın hərbçi partlayış zamanı şəhid oldu

15:10 Lavrov İrəvanda Qarabağ məsələsini müzakirə edəcək

14:59 Şimali İraq Kürd Muxtariyyəti müstəqillik referendumunun nəticələrini ləğv edəcək

14:48 Bakıda yeni doğulan körpəni küçəyə atdılar

14:40 Qazaxda faciəvi hadisə: 24 yaşlı oğlan öldü, xeyli yaralı var

14:33 Antalyada Türkiyə, Rusiya və İran xarici işlər nazirlərinin görüşü keçirilir

14:25 Yeni Kaledoniya sahillərində 6,7 maqnitudalı zəlzələ olub

13:54 Dünyanı dəyişəcək 5 texnologiya

13:43 “Əli Mirəliyevin acığına...” - Səməd Səmədov

13:35 Bakıda gənc qız gecə klubunda döyüldü

13:23 Azərbaycan dördüncü peykini nə vaxt buraxacaq?

13:17 İmişlidə ağır qəzada ölən və yaralananların şəxsiyyəti məlum olub

13:11 Suriya kürdləri ümidlərini Rusiyaya bağlayıblar

13:05 Almaniyada “ermənilərin soyqırımı” abidəsi açıldı

12:58 General Trampa qarşı çıxdı: “Onun əmrini yerinə yetirməyəcəm”

12:53 Oğuzda təbiətə ziyan vuran 51 nəfərə qarşı protokol tərtib olunub

12:45 NATO Rusiyanın zərbələrini dəf edə biləcəkmi?

12:33 Naxçıvanda hərbi təlimlər davam edir - Video

12:27 Sabah hava küləkli, çiskin olacaq

12:18 İmişlidə ağır qəza - 1 ölü, 2 yaralı

12:10 “Uçan” piyada zolağı istifadəyə verildi

12:03 Təcavüz qalmaqalı filmi təxirə saldı

11:56 Şirkət maşını dirəyə çırpıldı: Ölən və yaralanan var

11:49 Avropa İttifaqı Türkiyəyə maliyyə yardımını azaldacaq

11:38 Rusiyalı oliqarxın yaxtası Floridaya yan aldı: Tramp ailəsi ilə ziyafət?

11:30 Polis ailəsini güllələdi, intihar etdi - İtaliyada

11:23 Lazarevı qısqandığını etiraf etdi

11:18 Konte: ““Qarabağ”la oyun ən vacib qarşılaşmadır”

11:11 Cocuq Mərcanlıya çəkiləcək kanal ərazisi minalardan təmizlənir

11:07 Erməni diasporasının Trampa təsir gücü və Dağlıq Qarabağ

11:01 Parisdə Makrona qarşı aksiya keçirilib

10:56 Qaxda yanan meşə ərazisi deyil, otlaq sahəsidir - Yenilənib

10:51 Pekində yanğın nəticəsində 19 nəfər ölüb

10:45 Teymur Rəcəbov liderlər qrupunda

10:38 Türkiyədə ABŞ prokurorlarına qarşı cinayət işi başlandı

10:33 Son nəfəsində yanında ola bilmədim...

10:27 Üç milyon dollara nömrə aldı

10:21 “NATO-ya etibar ciddi suallar doğurur”

10:16 Bu gün Türkiyə, Rusiya və İran xarici işlər nazirlərinin görüşü keçiriləcək

10:10 Volqoqradda 30 nəfərin qalıqları aşkarlandı

10:05 Bu gün bürcünüz nələr vəd edir?

10:00 Atəşkəs 135 dəfə pozulub

18 NOYABR

22:00 Dünyanın ən bahalı 10 yeməyi

21:51 Aİ üzvü olan ölkələrin vətəndaşlarının sosial hüquqlarına dair bəyannamə imzalanıb

21:44 Qobustanda yol qəzası baş verib, xəsarət alanlar var

21:30 Bir gündə iki dəfə cekpot qazandı

21:23 Rusiyanın bombardmançı təyyarələri İŞİD-in mövqelərinə zərbə endirib

21:15 Elif Şafak nüfuzlu mükafata layiq görülüb

21:03 “VAZ” radar dirəyinə çırpıldı - Ölən var

20:49 Ərdoğan NATO-nun üzrxahlığını qəbul etməyib

20:40 Bakıda yanğın: Sakinlər təxliyə edilib

20:27 Mütəxəssislər laboratoriya şəraitində kiçik beyin yetişdiriblər

20:20 KXDR-in raket hücumu əleyhinə plan hazırlanıb - ABŞ-da

20:08 Zimbabve prezidenti postunu tərk etmək niyyətində deyil

19:59 Dünyanın ən böyük hava gəmisi Britaniyada qəzaya uğrayıb

19:48 Azərbaycanda ayaqqabı istehsalı 35% azalıb

19:37 Rusiya yeni “İskəndər-M” raketini sınaqdan keçirib - Video

19:29 Abdolbari Goozal döyüldü, seyfindən 180 min dollar aparıldı...

19:21 Zakir Həsənov dəniz poliqonunda təlimləri izlədi - Video

19:05 Azərbaycanda pilotsuz uçan aparatlar elektron formada qeydiyyatdan keçiriləcək

18:53 Premyer Liqa klubu ən bahalı stadiona sahib olacaq

18:40 “Eurovision 2018”ə biletlərin satış tarixi açıqlandı

18:26 “Mehdiyev dedi, ağa mənəm, uzağı cibimdən 10 min verə bilərəm...”

18:10 Türkiyə, Rusiya və İran XİN başçılarının üçtərəfli görüşü keçiriləcək - Antalyada

18:08 Mətbuat Şurası “reket” KİV-lərlə bağlı hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət ünvanlayıb

18:00 “Kəpəz”in baş məşqçisi istefa verib

17:49 Aİ-nin Cənubi Qafqaz üzrə xüsusi nümayəndəsi Bakıya səfər edəcək

17:35 Evlərdən qızıl və pul oğurlayan şəxs saxlanıldı

17:28 Məşhur türkiyəli atlet Naim Süleymanoğlu vəfat edib

17:20 Telman İsmayılovu Daşkənddə görüblər

17:09 Azərbaycanda növbəti zəlzələ oldu

17:00 Bakıda 19 yaşlı qız itkin düşüb

16:52 Alla Puqaçova ilə Maksim Qalkinin toyu oldu - Fotolar

16:43 Braziliyanın futbol yığması dünyada ən bahalı heyətdir

16:30 Tovuzda 12 yaşlı uşaq ağacdan yıxıldı

16:23 “ABŞ ermənilərin 50 faizdən çoxuna viza verməkdən imtina edir”

16:16 DÇ-2018-in ən varlısı açıqlandı

16:10 İki nəfərə “Əməkdar jurnalist” fəxri adı verilib

16:05 Prezident Azərbaycanın ictimai-siyasi həyatında fəal iştirak edən şəxsləri təltif edib - Siyahı

15:55 Yeni ili keçirmək üçün ən çox arzulanan şəhərlər- Siyahıda Bakı da var

15:45 Avropa azərbaycanlılarının Qarabağ forumu keçiriləcək

15:40 Tovuzda 29 yaşlı gənc bıçaqlanıb

15:33 Rusiya millətçi vətənpərvərləri Qarabağ münaqişəsi barədə

15:20 “Elşad və Dəryaya görə bizi narkoman kimi tanıyırlar“ - Anar Nağılbaz

15:12 Zimbabvedə nümayişlər başladı - Muqabenin istefası tələb olunur


ƏDƏBİYYAT

...

“Uje”, “Davay”, “Pataloq”... - Rus sözləri işlədən serial qəhrəmanlarımız

Tarix 06.11.17, 14:45

Font ölçüsü : - / +
bitmap-img6

Çəkilib yayımlanan seriallar artdıqca problemlər də gündəmə gəlməyə başlayır


Serial birbaşa təsir imkanı olan vizual məhsuldur. Hər bir sahəyə, o cümlədən dilə də təsir imkanları var. Bəs görəsən bu gün seriallarda rastlaşdığımız “ləhcə”, ya ara danışıqda istifadə olunan rus kəlmələrinin işlənməsi nə qədər düzgündür? Bu sualla peşəkarlara müraciət etdik.
 
Qulu Məhərrəmli
professor
 
- Ənənəvi film çəkilişlərində epizodlar çəkilir, sonra səs yazılır. Serialda isə görünür ki, bir çox hallarda səs çəkiliş yerində yazılır. Lap elə səsləndirəndə də şivələrlə, ləhcələrlə danışırlar. Bu, əlbəttə ki, yolverilməzdir. Tutaq ki, obrazın leksikonu ola bilər,  biri-ikisi dialektlə danışa bilər. Amma aktyorların hamısının bundan istifadə etməyi düzgün deyil. Qaldı rus sözlərinin işlənməyinə, eynən o cür. Baxın, vaxtilə, “O olmasın, bu olsun” filmi dilimizə nə qədər frazeloji birləşmələr, deyimlər, məsəllər gətirdi. İndi seriallarda dialoqların heç yükü yoxdur, boş danışıqlardır. Buna ssenari yazarları diqqət yetirməlidir. Serial ədəbi dilin formalarının təbliği üçün vasitə olmalıdır. Filmin dili canlı olmalıdır, amma o yenə də ədəbi dilin normalarına cavab verməlidir.
 
Rövşən İsax
serial rejissoru
 
- Türklər seriallarda Karadeniz ləhcəsiylə danışırdı, hamı deyirdi necə təbii çəkirlər. Bizdə istəyirlər hamı kitab dilində danışsın. Elxan Gəncə teatrının aktyorudur, ədəbi dildə də gözəl danışır. Mən özüm dedim ona ki bəlkə öz ləhcənizdə danışasan? Şirinlik gətirmək üçün...
 
Sevda Sultanova
kinoşünas
 
- Hər şey dəqiq dramaturji məqsədə və qəhrəmanın portretinin dəqiq cızılmasına xidmət edirsə, bu, normaldır. Məsələn, “Bizim Cəbiş müıllim” filmində bəzi personajlar ləhcə ilə danışır. Bu spontan görünür, təklif olunan vəziyyəti koloritləşdirir. İndiki halda isə bir çox məqamlarda bu, müəllifin savadsızlığından doğur. Ayrıca, ləhcələr lazım olmadığı halda şişirdilmiş verilir və bu saxtalıq qıcıqlandırır. Halbuki, gerçəkdə həmin ləhcə ilə danışan adamların sözləri qulağa şirin, harmonik gəlir. İndi serial sənayesində dil baxımından mühüm nöqtə bu olmalıdır. Rus sözlərindən, eybəcər şəkildə təqdim olunan ləhcədən qaçaraq, dinamik, təbii danışıq dilini gətirmək...
 
Mehriban Əlizadə
filoloq
 
- Əlbəttə, ləhcə ilə danışılmağa və ya rus kəlmələrindən istifadəyə yol verilə bilər. Amma bu, məqsədli olmalıdır. Hansı hallarda? Tipikləşdirilmə məqsədilə. Obrazın, personajın hansısa cəhətini qabarıq göstərmək üçün. Amma bu kütləvi hal alırsa, bütün obrazlar məqsədsiz şəkildə ləhcədə danışırsa, loru danışırsa, bu təhlükəli məqamdır, ədəbi dilimizə xələl gətirir. Yəni ölçü, çərçivə, meyar itməməlidir. Rus kəlmələrinin gətirilməsinə gəldikdə, bunu məqsədəuyğun hal saymıram. İndi rus dili bizim ölkədə əvvəlki qədər yayğın deyil, adamlar sözün mənasını anlamaya bilər. Əgər bu kəlmənin qarşılığı varsa niyə bunu rus dilində verəsən ki?
 
Düzü seriallara baxmıram, amma onların çəkilməsi əlbəttə ki, yaxşı haldır, nə qədər Latın Amerikan seriallarına baxacağıq ki? Öz mühitimizə öz həyatımıza uyğun seriallara baxmalıyıq.
 
Bir də ara danışıq üslubundan həddən artıq istifadə serialın və ya filmin bədiiliyini itirə, məişət səviyyəsinə sala bilər. Əlbəttə, biz süniliyi təbliğ etmirik, amma ədəbi dil var və onun istənilən formada normaları var.
 
Zemfira Əbdülsəmədova
aktrisa
 
- Əgər qəhrəman hansısa bölgənin nümayəndəsidirsə və hadisələrin gedişinə, ssenarinin tələblərinə uyğun gəlirsə fərd olaraq mümkündür. Daha bir serialda hamı ləhcə ilə danışırsa, bu, düzgün deyil. Rus dilində yalnız bir-iki kəlmə deyilə bilər, o da yenə də obrazın xarakterinə uyğundursa. Çünki, TV-də bir təbliğat vasitəsidir.
 
Valeh Əhmədov
ssenari müəllifi
 
- Biz çalışırıq ki, sözün dilimizdə qarşılığı varsa istifadə edək. Amma bəzi tamaşaçılar deyir ki, obrazlar elə bil, kitab sözləri ilə danışırlar. Bu nəyə görə belədir bilirsiniz? Biz o qədər o sözlərimizdən istifadə etməmişik ki, indi eşidəndə qəribə gəlir. “Tavan” yerinə “patalok” demişik, “döşəmə” yerinə “pol”. Amma bəzi hallarda bu sözlərdən istifadə etməliyik. Məsələn, xarakter küçə uşağıdır, ya da rusdilli bir obrazdır. Bölgədən gəlmiş bir insan çətin ki, ləhcəsiz təmiz danışa. Onun obrazının ləhcəsiz danışması özü düz deyil. Hər kəs öz xarakterinin dilindən danışmalıdır. Türkiyədə də belədir, başqa ölkələrdə də. Biz həmişə ssenarilərdə insanlara ziyan olacaq şeyləri təbliğ etməməyə çalışırıq. Hətta sinematik olaraq yaxşı görünsə belə, onlardan qaçırıq. Özümüzə qoyduğumuz sərhədləri aşmırıq. Seriallarımızda intihar görə bilməzsiniz. Cəhd ola bilər, amma kimsə mütləq obrazı xilas edir. Çünki, kino, serial elədir ki, orada hansısa obraza simpatiyası yarana bilər, hansısa həyat probleminin içində o da eyni addımı atar. Biz bundan qaçmağa çalışırıq. Və mümkün qədər insanları müsbət şeylərə yönəldirik. Serialımızdan birində muğam epizodu vardı. Və ya ədəbiyyatımızdan hansısa şeirlər salırıq.(kulis)
 
pia.az










Bu xəbərə şərh yaz

Şərh əlavə olunmayıb


ƏDƏBİYYAT

design-img

Vernisaj

Almaniyada “ermənilərin soyqırımı” abidəsi açıldı

bitmap-img3

Rakurs

BDU-nun dosentindən nazirə və DİM sədrinə açıq məktub

bitmap-img3

Seçmələr

Dəhşətli zəlzələdə azərbaycanlı zəvvarlar zərər çəkibmi?

bitmap-img3


Arxiv
Poliqon Informasiya Agentliyi

Powered by BizimHost - Designed by Camil.I




Рейтинг@Mail.ru
Рейтинг@Mail.ru